Singapur merkezli hava kargo elleçleme şirketi SATS, ABD'li enerji şirketlerinin Orta Doğu'da hasar gören altyapıyı onarmak için makine ve malzemeleri hızla bölgeye taşımasıyla dünyanın en büyük hava kargo elleçleyicisi konumunu güçlendirdi. Şirket, İran'la yaşanan çatışmaların ardından bölgede artan yeniden inşa talebinin hava kargo hacimlerini önemli ölçüde artırdığını duyurdu. SATS'in hisseleri bu gelişmeyle yükselişe geçti.
Yeniden İnşa Talebi Hava Kargo Hacimlerini Artırdı
SATS yöneticileri, ABD merkezli enerji devlerinin Orta Doğu'daki rafineri, petrol boru hattı ve doğal gaz tesislerinde meydana gelen hasarları onarmak için acil malzeme sevkiyatı yaptığını belirtti. Şirket, bu sevkiyatların ağırlıklı olarak hava kargo ile gerçekleştirildiğini, çünkü deniz taşımacılığının bu acil ihtiyaç için çok yavaş kaldığını vurguladı. SATS'in Orta Doğu'daki elleçleme tesisleri, son haftalarda normalin üzerinde bir yoğunlukla çalışıyor.
Şirket sözcüsü, "Müşterilerimiz arasında yer alan küresel enerji şirketleri, bölgedeki operasyonlarını hızla normale döndürmek için gereken ekipmanı havayoluyla taşımak zorunda kaldı. Bu da bizim gibi hava kargo elleçleme şirketleri için önemli bir iş hacmi yarattı" dedi. SATS, özellikle Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar'daki havalimanlarında artan kargo trafiğinden olumlu etkileniyor.
Uzmanlar, İran'la yaşanan gerilimin bölgedeki enerji altyapısına verdiği zararın boyutunun henüz tam olarak netleşmediğini, ancak onarım çalışmalarının aylar sürebileceğini belirtiyor. Bu durumun hava kargo talebini orta vadede de canlı tutması bekleniyor. SATS'in yanı sıra diğer küresel lojistik şirketlerinin de bu talepten pay almaya çalıştığı biliniyor.
Küresel Hava Kargo Pazarında Dengeler Değişiyor
Küresel hava kargo pazarı, pandemi sonrası dönemde dalgalı bir seyir izliyor. 2023 ve 2024'te e-ticaret kaynaklı güçlü bir talep yaşanmış, ancak 2025'te ekonomik yavaşlama ve jeopolitik gerilimler nedeniyle büyüme hız kesmişti. İran kaynaklı yeniden inşa süreci, bu yıl pazarın yeniden canlanmasına katkı sağlayabilir. SATS, dünyanın en büyük hava kargo elleçleme şirketi olarak Singapur Changi Havalimanı'ndaki merkezi ve küresel çapta 60'tan fazla havalimanındaki operasyonlarıyla bu dalgadan en çok yararlanan şirketlerden biri konumunda.
Öte yandan, Orta Doğu'daki yeniden inşa süreci yalnızca enerji altyapısıyla sınırlı değil. Savaşın vurduğu sivil altyapı, konutlar, hastaneler ve ulaşım ağları da onarım bekliyor. Bu da inşaat malzemeleri, tıbbi ekipman ve gıda maddeleri gibi geniş bir yelpazede hava kargo taşımacılığına olan talebi artırıyor. Bölge ülkeleri, limanlarındaki tıkanıklık ve güvenlik endişeleri nedeniyle hava yolunu tercih ediyor.
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) verilerine göre, Orta Doğu hava kargo pazarı son çeyrekte yüzde 8'in üzerinde büyüme kaydetti. Bu büyümede İran'la yaşanan çatışmanın tetiklediği acil sevkiyatların payı büyük. SATS'in bu büyümeden aldığı pay ise şirketin bölgedeki güçlü konumunu pekiştiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, coğrafi konumu itibarıyla Orta Doğu'daki yeniden inşa sürecinden doğrudan etkilenebilecek ülkelerin başında geliyor. İstanbul Havalimanı, bölgeye yönelik hava kargo taşımacılığında önemli bir aktarma merkezi haline gelebilir. Türk Hava Yolları'nın kargo kolu Turkish Cargo, güçlü filosu ve geniş uçuş ağıyla bu talepten pay alabilir. Ayrıca Türk inşaat ve enerji firmaları, İran ve çevresindeki altyapı projelerinde yer alarak ekonomik kazanç sağlayabilir. Ancak artan jeopolitik riskler ve bölgesel istikrarsızlık, Türkiye'nin bu fırsatları değerlendirmesini zorlaştırabilir. Yine de hava kargo ve lojistik alanında Türkiye'nin bölgesel bir üs haline gelmesi, dış ticaret açığına olumlu katkı yapabilir.
