İngiltere'de iklim değişikliğinin etkisiyle aşırı sıcaklara en kırılgan şehirler belirlendi. Yapılan bir endeks çalışmasına göre Portsmouth, Leicester, Exeter, Bristol ve Nottingham, yüzyılın sonuna kadar en fazla ısınacak kentler arasında yer alıyor. Bu şehirler, kentsel ısı adası etkisi ve altyapı yetersizlikleri nedeniyle artan sıcaklıklarla mücadelede en savunmasız gruplar olarak öne çıkıyor.
Kentsel Isı Adası Endeksi ve Sonuçları
OS Index adı verilen ve şehirlerin iklim direncini ölçen bir araştırma, Birleşik Krallık'taki kentsel ısı adalarını mercek altına aldı. Kentsel ısı adası, betonarme yapıların, asfalt yolların ve yeşil alan eksikliğinin sıcaklığı çevre kırsal alanlara göre daha da artırdığı bir olgudur. Endeks, şehirlerin sıcaklık artışına ne kadar maruz kaldığını ve uyum kapasitesini değerlendiriyor.
Çalışmaya göre Portsmouth, Leicester, Exeter, Bristol ve Nottingham, 2100 yılına kadar ortalama sıcaklık artışından en çok etkilenecek şehirler olacak. Bu şehirlerin ortak özelliği, yoğun yapılaşma, sınırlı yeşil alan ve yaşlı nüfus gibi faktörlerle sıcak dalgalarına karşı dirençsiz olmaları. Örneğin Portsmouth, deniz kıyısında olmasına rağmen, şehir merkezinde hava akımını engelleyen yüksek binalar ve az sayıda park nedeniyle ısıyı hapsediyor.
Öte yandan, bazı şehirler sıcaklık artışıyla daha iyi başa çıkabiliyor. Endeks, Edinburgh, Cardiff ve Belfast gibi şehirlerin daha fazla yeşil alana, serin rüzgar koridorlarına ve ısıya dayanıklı altyapıya sahip olduğunu ortaya koyuyor. Bu şehirler, iklim adaptasyonu konusunda diğerlerine göre daha ileri politikalar benimsemiş durumda.
Küresel Isınma ve Britanya Şehirleri
Birleşik Krallık, son yıllarda rekor sıcaklıklarla karşı karşıya kaldı. 2022 yazında 40°C'yi aşan sıcaklıklar ilk kez kaydedildi ve bu durum, şehirlerin acil eylem planlarını gözden geçirmesine neden oldu. Bilim insanları, iklim değişikliğinin etkisiyle bu tür aşırı sıcak hava dalgalarının sıklığının ve şiddetinin artacağını öngörüyor.
Kentsel ısı adası etkisi, özellikle gece sıcaklıklarının düşmemesine yol açarak insan sağlığını tehdit ediyor. Yaşlılar, kronik hastalığı olanlar ve düşük gelirli gruplar, sıcaklık artışından en çok etkilenen kesimler arasında. Ayrıca, enerji talebinin artması, su kıtlığı ve altyapı hasarları gibi ekonomik yükler de beraberinde geliyor.
Uzmanlar, şehirlerin iklim direncini artırmak için acil önlemler alması gerektiğini vurguluyor. Bu önlemler arasında yeşil çatılar, serin yüzeyler, gölgelik alanlar, su havzaları ve erken uyarı sistemleri yer alıyor. Ancak, bu tür yatırımların maliyeti ve politik önceliklendirme, adaptasyon çabalarını yavaşlatabiliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki bu gelişme, Türkiye'nin iklim politikaları ve şehir planlaması açısından ders niteliğinde. Türkiye'de de İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyükşehirler, hızlı yapılaşma ve yeşil alan kaybı nedeniyle kentsel ısı adası etkisiyle karşı karşıya. Artan sıcaklıklar, enerji talebini yükseltirken, tarım ve su kaynakları üzerinde baskı oluşturuyor. Türkiye, iklim değişikliğine uyum stratejilerini güçlendirmeli; yeşil altyapı, sürdürülebilir kentleşme ve yenilenebilir enerji yatırımlarına öncelik vermeli. Aksi halde, benzer kırılganlıklar Türkiye'de de derinleşebilir. Ayrıca, Avrupa'daki iklim göçü ve ekonomik dalgalanmalar, Türkiye'yi dolaylı olarak etkileyebilir. Bu nedenle, uluslararası iş birlikleri ve yeşil mutabakat süreçlerine aktif katılım kritik önem taşıyor.
