İngiltere’de aralarında eski futbolcu Gary Lineker, müzisyen Brian Eno ve yatırımcı Julia Davies’in de bulunduğu 30’dan fazla milyoner, yeni Başbakan Keir Starmer’a hitaben yazdıkları açık mektupta, kendilerine uygulanan vergilerin artırılmasını talep etti. ‘Vergilerimizi artırın, biz kaldırabiliriz’ çağrısı yapan milyonerler, mevcut vergi sisteminin aşırı zenginler lehine çalıştığını ve bu durumun toplumsal adaleti zedelediğini savundu.
Milyonerlerden Starmer’a vergi çağrısı
Mektupta, ekonomik eşitsizliklerin giderek derinleştiği ve en zengin yüzde 1’lik kesimin, ülkenin toplam servetinin yüzde 20’sinden fazlasına sahip olduğu vurgulandı. İmzacılar, kendilerine yönelik servet vergilerinin artırılmasının, kamu hizmetlerinin finansmanına katkı sağlayacağını belirtti. Gary Lineker, kişisel sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Bir futbolcu olarak şanslıydım, ama herkes aynı fırsatlara sahip değil. Adil bir sistem istiyoruz” ifadelerini kullandı. İş insanı ve hayırsever Julia Davies ise, “Zenginlik biriktirmekten ziyade, topluma geri vermek istiyoruz. Daha yüksek vergiler, daha güçlü bir toplum inşa etmenin anahtarı” dedi.
Milyonerlerin bu çağrısı, İşçi Partisi’nin seçim vaatleri arasında yer alan ‘çalışanlara vergi artışı yapılmayacağı’ taahhüdüyle çelişiyor. Starmer, seçim kampanyasında gelir vergisi, KDV ve ulusal sigorta primlerinde artışa gitmeyeceğini duyurmuş, ancak servet artırma vergisi veya kurumlar vergisine yönelik somut bir plan açıklamamıştı. Ekonomistler, milyonerlerin talebinin siyasi olarak dikkate değer olsa da uygulanabilirliğinin belirsiz olduğunu ifade ediyor.
Talebin ardındaki motivasyon ve eleştiriler
Milyonerlerin bu hamlesi, küresel çapta giderek büyüyen bir eğilimin parçası olarak değerlendiriliyor. ABD’de ‘Milyonerler Vergilendirilmeyi Talep Ediyor’ adlı oluşum, benzer bir kampanya yürütürken, Almanya ve Fransa’da da benzer girişimler mevcut. Grup, mektubunda “Bizler servetlerimizi biriktirirken, toplumun büyük kısmı artan yaşam maliyeti ve kamusal hizmetlerdeki erozyonla mücadele ediyor” ifadesine yer verdi. Ancak bazı iktisatçılar, yüksek servet vergisinin sermaye kaçışına yol açabileceği konusunda uyarıyor. Londra merkezli bir düşünce kuruluşuna göre, yüzde 2’lik ek bir servet vergisi, her yıl yaklaşık 30 milyar sterlin gelir sağlayabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere’deki bu talep, küresel ölçekte artan ekonomik eşitsizlik tartışmalarının bir yansıması olarak okunabilir. Türkiye gibi gelir dağılımının bozulduğu ülkeler için bu tartışma, vergi adaleti ve kamu hizmetlerinin finansmanı konularında önemli bir referans noktası oluşturuyor. Milyonerlerin kendi rızalarıyla daha fazla vergi ödemeye hazır olmaları, Türkiye’deki servet vergilendirmesi tartışmalarına farklı bir perspektif sunuyor. Ancak Türkiye’nin mevcut ekonomik koşulları ve zayıf vergi tabanı, bu tür bir talebi kısa vadede gündeme getirmeyi güçleştiriyor. Bununla birlikte, küresel adalet hareketlerinin güçlenmesi, Türkiye’de de benzer tartışmaların fitilini ateşleyebilir.
