İngiltere'de tüketici fiyatları Haziran ayında yıllık bazda %2,6 artış göstererek piyasa beklentilerinin oldukça altında kaldı. Ekonomistler enflasyonun %3,0 seviyesinde gerçekleşmesini bekliyordu; ancak enerji fiyatlarındaki düşüş ve gıda enflasyonundaki yavaşlama bu oranı aşağı çekti. Başbakan Andy Burnham, verinin açıklanmasının ardından yaptığı açıklamada, "Hanehalkı üzerindeki mali baskıyı azaltmak için kararlı adımlar atmaya devam ediyoruz" dedi. Bu gelişme, Merkez Bankası'nın faiz indirimine yönelik beklentileri güçlendirmiş durumda.
Gelişmenin Arka Planı
Enflasyon verisi, Birleşik Krallık'ta son iki yıldır devam eden yaşam maliyeti krizinde bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. 2023 sonlarında %11'i aşan enflasyon, Merkez Bankası'nın art arda faiz artırımları ve enerji destek paketleriyle kontrol altına alınmıştı. Haziran ayındaki %2,6'lık oran, resmi hedef olan %2 seviyesine oldukça yakın. Ancak hizmet sektörü enflasyonu hâlâ yüksek seyrediyor; saatlik ücret artışları %6,1 ile 2021'den bu yana en düşük seviyeye gerilese de talep baskısı devam ediyor. Başbakan Burnham, perakende zincirleriyle yaptığı görüşmelerde fiyatları düşürmeleri için çağrıda bulundu, ayrıca düşük gelirli ailelere yönelik enerji yardımını genişletti.
Uzmanlar, enflasyondaki bu düşüşün kalıcı olup olmadığını sorguluyor. Uluslararası Para Fonu (IMF) da İngiltere ekonomisinin bu yıl %0,5 büyüyeceğini tahmin ediyor. İş dünyası temsilcileri ise faizlerin Eylül ayında 25 baz puan indirilmesini bekliyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İngiltere'nin enflasyon rakamları, küresel ekonomideki yavaşlama ve merkez bankalarının para politikalarını gevşetme eğilimiyle uyumlu. Avrupa Merkez Bankası ve ABD Merkez Bankası da faiz indirimi sinyalleri vermişti. Bununla birlikte, enerji fiyatlarındaki belirsizlik (özellikle doğalgazda) ve jeopolitik riskler (Ortadoğu gerilimi) enflasyonun tekrar yükselmesine neden olabilir. İngiltere ayrıca Brexit sonrası ticaret engelleriyle mücadele ediyor; gıda fiyatları AB ortalamasının üzerinde seyrediyor. Bu veri, sterlinin değerlenmesine ve tahvil faizlerinin gerilemesine yol açtı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'de enflasyonun beklenenden hızlı düşmesi, küresel faiz indirimi döngüsüne ilişkin umutları artırıyor. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler için bu durum, sermaye akışlarının hızlanması ve dış finansman maliyetlerinin azalması anlamına gelebilir. Ancak İngiltere'nin Türkiye ile ticaret hacmi son dönemde daralmış durumda; İngiltere'de talep canlanması, Türk ihracatçıları için yeni fırsatlar yaratabilir. Diğer yandan, ECB ve Fed'in benzer adımları atması, Türkiye'nin cari açık ve enflasyon sorunlarını hafifletmede dolaylı bir destek sağlayabilir. Jeopolitik risklerin devam etmesi halinde, enerji fiyatlarındaki oynaklık hem İngiltere hem Türkiye için ortak bir tehdit olarak duruyor.
