Birleşik Krallık'ta sağlık danışma kurulu, hükümete 15 yaşından itibaren tüm gençlere MenB aşısının ücretsiz olarak uygulanmasını tavsiye etti. Uzmanlar, ortaokul çağındaki bireylerin menenjit B enfeksiyonuna karşı daha iyi korunması gerektiğini vurguluyor. Öneri, mevcut aşılama programının genişletilmesini ve ergenlik dönemindeki ölümcül risklerin azaltılmasını amaçlıyor.
MenB aşısı neden önemli?
Menenjit B, özellikle bebekler ve gençler arasında ciddi beyin iltihabına, kan zehirlenmesine ve ölüme yol açabilen bakteriyel bir enfeksiyon. İngiltere'de şu anda bebeklere 8. ve 16. haftalarda, ardından 1 yaşta hatırlatma dozu yapılıyor. Ancak 15-19 yaş arası gençlerde vaka sayıları yüksek seyrediyor. Uzman komite, bu yaş grubuna rutin aşılama eklenmesinin hastalık yükünü önemli ölçüde azaltacağını belirtiyor. Aşı, 2015'ten beri İngiltere'de kullanımda ve güvenlik profili iyi biliniyor.
Hükümetin tavsiyeyi kabul etmesi durumunda, okul temelli aşılama programlarıyla milyonlarca gence ulaşılması planlanıyor. Maliyet etkinlik analizleri, aşının sağlık sistemi üzerindeki yükü azaltacağını ve uzun vadede tasarruf sağlayacağını gösteriyor.
Küresel boyut ve örnekler
MenB aşısının ergenlere uygulanması, dünyada yaygın bir uygulama değil. Kanada, Avustralya ve bazı Avrupa ülkeleri risk gruplarına aşı öneriyor ancak rutin programlarda yer almıyor. İngiltere'nin bu adımı atması, diğer ülkeler için de model oluşturabilir. Dünya Sağlık Örgütü, menenjit salgınlarını 2030'a kadar ortadan kaldırmayı hedefliyor. Bu bağlamda, ergen aşılaması stratejik bir adım olarak değerlendiriliyor. Ancak aşı tedariki ve kamuoyu bilinci gibi zorluklar da bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de menenjit B aşısı, Sağlık Bakanlığı'nın genişletilmiş bağışıklama programında yer almıyor; sadece risk gruplarına veya ailelerin talebiyle ücretli olarak yapılıyor. İngiltere'nin ergen aşılamasını rutinleştirme önerisi, Türkiye'de de benzer bir tartışmayı başlatabilir. Türkiye'de menenjit vaka sayıları bildirim zorunluluğu nedeniyle tam bilinmemekle birlikte, özellikle kalabalık okul ortamlarında bulaşma riski yüksek. Bu gelişme, Türk halk sağlığı yetkililerinin aşılama politikalarını gözden geçirmesi için bir referans noktası oluşturabilir. Küresel sağlık güvenliği açısından da, aşılama oranlarının artırılması salgınları önlemede kritik önem taşıyor.
