Yemen'deki İran destekli Husiler, Suudi Arabistan'a ait bir insansız gözetleme uçağını düşürdüklerini iddia etti. Husilerin askeri sözcüsü Yahya Seria, yaptığı yazılı açıklamada, Suudi güçlerine ait bir CH-4 model insansız hava aracının (İHA) Yemen'in kuzeyindeki Sada vilayeti semalarında imha edildiğini belirtti. Seria, uçağın düşürülme anına ait görüntüleri de yayınladı. Suudi Arabistan ise henüz konuyla ilgili resmi bir açıklama yapmadı. Olay, Yemen'deki iç savaşta Suudi Arabistan liderliğindeki koalisyonun Husilere yönelik operasyonlarının devam ettiği bir dönemde meydana geldi.
Gelişmenin Arka Planı
Husiler, daha önce de Suudi Arabistan'a ait çok sayıda insansız hava aracını ve savaş uçağını düşürdüklerini duyurmuştu. Son olarak Kasım 2023'te bir Suudi insansız hava aracının düşürüldüğü iddia edilmişti. Husiler, İran yapımı olduğu belirtilen gelişmiş hava savunma sistemlerine sahip olduklarını iddia ediyor. Suudi Arabistan ise bu iddiaları genellikle doğrulamıyor veya yalanlamıyor. Yemen'de 2014 yılında başlayan iç savaşta Husiler, başkent Sana'nın büyük bölümünü kontrol ederken, Suudi Arabistan liderliğindeki koalisyon uluslararası alanda tanınan Yemen hükümetine destek veriyor. Son olarak Birleşmiş Milletler arabuluculuğunda yürütülen ateşkes görüşmeleri, taraflar arasındaki derin güvensizlik nedeniyle henüz bir sonuç vermedi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu son olay, Suudi Arabistan ve İran arasındaki bölgesel rekabetin bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Çin'in arabuluculuğunda Mart 2023'te diplomatik ilişkileri yeniden başlatan iki ülke arasındaki normalleşme sürecine rağmen, vekalet savaşları devam ediyor. Husilere verdiği destekle bilinen İran, Suudi Arabistan'ın Yemen'deki askeri varlığını zayıflatmayı hedefliyor. Ayrıca, Husilerin Kızıldeniz'de ticari gemilere yönelik saldırıları da küresel tedarik zincirlerini tehdit ediyor. ABD ve İngiltere, Husilerin bu saldırılarına karşılık olarak Yemen'deki hedeflere hava saldırıları düzenliyor. Son düşürme olayı, bu gerginliklerin daha da tırmanabileceğine işaret ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Yemen'deki çatışmanın barışçıl bir şekilde çözülmesini desteklemekle birlikte, doğrudan bir taraf değildir. Ancak gelişme, Kızıldeniz'deki güvenlik risklerini artırarak Türkiye'nin bölgedeki ticari çıkarlarını etkileyebilir. Kızıldeniz, Türkiye'nin Avrupa ve Asya arasındaki ticaretinde önemli bir geçiş koridorudur. Ayrıca, bu tür olaylar Suudi Arabistan ile Türkiye arasındaki son dönemde normalleşen ilişkileri dolaylı olarak etkileyebilir. Türkiye, Körfez ülkeleriyle ticari ve diplomatik bağlarını güçlendirme çabasındayken, Yemen'deki istikrarsızlık bölgesel güvenliği tehdit etmeye devam ediyor.