Hong Kong'da inşaat sektöründe uygulanacak sigara yasağı öncesinde işverenler için kapsamlı bir uyum rehberi yayımlandı. Çalışma ve İş Güvenliği Bakanlığı, yüklenicilerin ‘makul tüm önlemleri’ alması gerektiğini belirterek, bu önlemler arasında CCTV kamera kurulumu ve geçici sigara depolama noktaları oluşturulmasını zorunlu kıldı. Yeni düzenleme, sadece geleneksel sigaraları değil, e-sigara ve ısıtılmış tütün ürünlerini de kapsıyor. Bakanlık yetkilileri, yasağın iş sağlığı ve güvenliğini artırmak amacıyla getirildiğini, yangın risklerini azaltmayı ve pasif içiciliği engellemeyi hedeflediğini açıkladı.
Düzenlemenin kapsamı ve uygulama detayları
Hong Kong hükümeti, inşaat sahalarında sigara içilmesini yasaklayan yeni yönetmeliği 2024 yılı başında yürürlüğe koymayı planlıyor. Yasak, tüm kapalı ve yarı açık inşaat alanlarını, şantiye ofislerini ve ortak kullanım alanlarını kapsayacak. İşverenler, yasağa uyumu sağlamak için belirlenen takvim doğrultusunda gerekli altyapıyı kurmakla yükümlü. CCTV kameralar, özellikle sigara içilmesinin yasak olduğu bölgelerde denetim amaçlı kullanılacak. Ayrıca, işçilerin sigara molalarında kullanabilecekleri, şantiye dışında belirlenmiş geçici depolama noktaları oluşturulacak. Bakanlık, bu noktaların yangın güvenliği standartlarına uygun olması ve periyodik olarak denetlenmesi gerektiğini vurguladı. Yükleniciler, yasağın ihlali halinde para cezasına çarptırılabilecek. İlk ihlalde 10.000 Hong Kong doları (yaklaşık 1.280 Amerikan doları) ceza uygulanırken, tekrar eden ihlallerde ceza miktarı 50.000 Hong Kong dolarına kadar çıkabilecek.
E-sigara ve ısıtılmış tütün ürünleri de yasak kapsamına alındı. Bakanlık yetkilileri, bu ürünlerin de tıpkı geleneksel sigaralar gibi yangın riski oluşturduğunu ve pasif duman yaydığını belirtti. Ayrıca, işçilerin bu ürünleri kullanmasının önlenmesi için işverenlerin bilinçlendirme programları düzenlemesi gerektiği ifade edildi. Yeni düzenleme, Hong Kong'un 2025 yılına kadar tütün kullanımını yüzde 25 oranında azaltma hedefiyle de uyumlu. Şu anda Hong Kong'da yetişkin nüfusun yaklaşık yüzde 10'u sigara içiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Hong Kong'un bu düzenlemesi, Asya-Pasifik bölgesinde iş sağlığı ve güvenliği alanında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Özellikle inşaat sektöründe sigara yasağı getiren ilk büyük kentlerden biri olan Hong Kong, diğer Asya ülkelerine de örnek teşkil edebilir. Singapur, Tayvan ve Japonya'da benzer yasaklar bulunurken, Çin anakarasında bu tür kapsamlı bir düzenleme henüz mevcut değil. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre, Asya-Pasifik bölgesinde her yıl 2 milyondan fazla kişi tütün kaynaklı hastalıklar nedeniyle hayatını kaybediyor. Bu düzenleme, iş yerlerinde tütün kontrolünün yaygınlaştırılması konusundaki küresel eğilimin bir parçası. Avrupa'da da birçok ülke iş yerlerinde sigara yasağını uygularken, CCTV ile denetim gibi detaylı önlemler nadiren görülüyor. Uzmanlar, Hong Kong'un bu yöntemle caydırıcılığı artırmayı hedeflediğini belirtiyor.
Ekonomik açıdan bakıldığında, yeni düzenleme inşaat firmalarına ek maliyet getirecek. CCTV sistemlerinin kurulumu ve geçici depolama noktalarının oluşturulması, özellikle küçük ölçekli yükleniciler için yük oluşturabilir. Ancak uzun vadede, iş kazalarının ve yangınların azalmasıyla sağlık harcamalarında tasarruf sağlanması bekleniyor. Hong Kong İnşaat Birliği, düzenlemeyi desteklediklerini ancak uygulama sürecinde firmalara teknik destek sağlanması gerektiğini bildirdi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hong Kong'daki bu düzenleme, Türkiye'de de iş sağlığı ve güvenliği politikaları açısından dikkate alınabilir. Türkiye'de 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında iş yerlerinde sigara yasağı bulunmakla birlikte, inşaat sektörüne özel bu tür detaylı düzenlemeler mevcut değil. Özellikle CCTV ile denetim ve geçici depolama noktaları gibi önlemler, Türkiye'deki büyük şantiyelerde uygulanabilir. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, inşaat sektörü Türkiye ekonomisinin önemli bir parçası olup, sektörde yangın ve sigara kaynaklı iş kazaları sıkça yaşanıyor. Bu tür bir düzenleme, işçi sağlığını korumanın yanı sıra yangın risklerini de azaltabilir. Ancak düzenlemenin maliyeti ve uygulama zorlukları göz önünde bulundurulduğunda, Türkiye'nin kendi koşullarına uygun bir model geliştirmesi gerekiyor. Ayrıca, Türkiye'nin tütün kontrolünde DSÖ çerçeve sözleşmesine taraf olduğu düşünülürse, iş yerlerinde sigara yasağının daha etkin uygulanması için Hong Kong örneği iyi bir referans olabilir.