Hong Kong İtfaiye Dairesi, geçtiğimiz hafta bir apartman dairesinde çıkan ve 15 kişinin ölümüne yol açan yangınla ilgili soruşturmasını tamamladı. Yetkililer, yangının 'büyük ölçüde önlenebilir' olduğunu belirterek, olay yerinde birden fazla güvenlik ihlali tespit edildiğini duyurdu. Hong Kong Özel İdari Bölgesi hükümeti, facianın ardından kapsamlı bir inceleme başlatmıştı.
Yangının çıkış nedeni ve ihmaller
Soruşturma raporuna göre, yangın Kowloon bölgesindeki eski bir apartmanın ikinci katında, elektrik tesisatındaki bir arıza sonucu başladı. Ancak asıl facia, binadaki yangın merdivenlerinin kilitli olması, duman dedektörlerinin çalışmaması ve acil çıkış tabelalarının bulunmaması nedeniyle büyüdü. Hong Kong İtfaiye Dairesi Başkanı Leung Wai-kit yaptığı açıklamada, 'Bu yangın, güvenlik protokollerine uyulması halinde asla bu boyuta ulaşmazdı. En temel önlemler bile alınmış olsaydı, can kayıpları yaşanmayabilirdi' ifadelerini kullandı. Ölenlerin çoğunun, binada ikamet eden yaşlılar ve düşük gelirli aileler olduğu öğrenildi.
Olayın ardından Hong Kong hükümeti, şehir genelindeki tüm eski binalarda yangın güvenliği denetimlerini sıkılaştırdı. İlk belirlemelere göre, 1970'lerden önce inşa edilmiş binaların yüzde 40'ında benzer güvenlik eksikleri bulunuyor. Yerel basında çıkan haberlerde, yangın güvenliği standartlarının yıllardır göz ardı edildiği ve denetimlerin yetersiz kaldığı eleştirileri yapılıyor. Hong Kong Yasama Konseyi üyesi Elizabeth Quat, 'Bu bir uyarı işareti. Hükümet, sadece yeni binaları değil, eski yapıları da kapsayan acil bir eylem planı hazırlamalı' dedi.
Bölgesel ve küresel boyut
Hong Kong, yoğun nüfusu ve eski bina stoku nedeniyle yangın güvenliği açısından yüksek risk taşıyan bir şehir. Benzer trajediler, Asya'nın diğer büyük şehirlerinde de yaşanıyor. 2017'de Londra'daki Grenfell Tower yangını, 2022'de Seul'de çıkan bir apartman yangını ve geçen yıl Mumbai'de meydana gelen yangınlar, düşük gelirli bölgelerdeki güvenlik açıklarını gözler önüne sermişti. Hong Kong'daki bu son olay, uluslararası alanda kentsel güvenlik standartlarının yeniden tartışılmasına yol açtı. Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat), özellikle hızlı kentleşen bölgelerde yangın güvenliği altyapısının güçlendirilmesi çağrısında bulundu. Hong Kong hükümeti, soruşturma raporunun ardından bina sahiplerine yönelik daha caydırıcı cezalar getirmeyi planlıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu haber, Türkiye'deki kentsel dönüşüm ve yangın güvenliği tartışmalarına ışık tutuyor. İstanbul, Ankara gibi büyük şehirlerdeki eski binaların denetimsizliği ve kaçak yapılar benzer riskler taşıyor. Türkiye'de özellikle 1999 depreminden sonra bina güvenliği gündeme gelmiş olsa da, yangın güvenliği konusunda benzer bir hassasiyet oluşmadı. Bu facia, Türk yerel yönetimlerinin yangın yönetmeliklerini güncellemesi ve eski binalarda zorunlu denetimler başlatması gerektiğini hatırlatıyor. Ayrıca, Türkiye'nin Hong Kong ile ticari ilişkileri bağlamında, inşaat ve güvenlik sektörlerinde iş birliği fırsatları doğabilir.