Hindistan Yüksek Mahkemesi, ülke genelindeki güvensiz kaldırımları ve ihmal edilen yaya altyapısını mercek altına aldı. Mahkeme, kentlerde yayaların temel haklarının ihlal edildiğini belirterek, merkezi ve eyalet hükümetlerinden kapsamlı bir rapor talep etti. Bu karar, dünyanın en kalabalık ikinci ülkesinde kentsel ulaşım politikalarının yeniden gözden geçirilmesine yol açtı. Hindistan'da her yıl binlerce yayanın trafik kazalarında hayatını kaybettiği bilinirken, mahkemenin bu çıkışı hem uzmanlardan hem de sivil toplum kuruluşlarından destek gördü. Karar, özellikle büyük şehirlerde yayaların karşılaştığı ciddi sorunlara dikkat çekiyor.
Yaya dostu politikaların eksikliği
Hindistan, nüfusunun büyük bir kısmının günlük işlerine yürüyerek gittiği bir ülke olmasına rağmen, kentsel planlama öncelikli olarak araçlara odaklanmış durumda. Yüksek Mahkeme'nin kararında, kaldırımların yetersizliği, tekerlekli sandalye kullanıcıları ve yaşlılar için erişilebilirlik sorunları ve yaya geçitlerindeki güvenlik riskleri gibi konulara değinildi. Ayrıca, bazı büyük şehirlerde yayaların trafik ışıklarını beklemeden karşıdan karşıya geçmeye çalışması gibi tehlikeli davranışların, altyapı eksikliğinden kaynaklandığı vurgulandı. Mahkeme, kaldırımların işgal edilmesi, çukurlar ve aydınlatma yetersizliği gibi sorunların da çözülmesi gerektiğini belirtti.
Bölgesel ve küresel boyut
Hindistan'daki bu gelişme, yalnızca ülkenin iç meselesi olmaktan öte, küresel kentsel hareketlilik tartışmalarına da ışık tutuyor. Dünya genelinde birçok şehir, sürdürülebilir ulaşım politikaları çerçevesinde yayaları teşvik ederken, Hindistan'ın hâlâ otomobil odaklı bir kalkınma anlayışıyla hareket ettiği görülüyor. Bu durum, iklim değişikliğiyle mücadele kapsamında karbon emisyonlarının azaltılması hedefleriyle de çelişiyor. Uzmanlar, Hindistan'ın bu sorunu çözmesi halinde diğer gelişmekte olan ülkeler için de örnek teşkil edebileceğini söylüyor. Ayrıca, yayaların güvenliğinin sağlanması, toplumsal eşitlik açısından da önem taşıyor; çünkü araç sahibi olmayan kesimlerin büyük çoğunluğunu dar gelirli vatandaşlar oluşturuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de benzer kentsel ulaşım sorunları yaşanıyor; özellikle büyük şehirlerde yaya öncelikli politikaların geliştirilmesi gerekiyor. Hindistan'daki bu yargı süreci, Türkiye'deki yerel yönetimlere ve merkezi hükümete ilham verebilir. Ayrıca, iki ülke arasındaki ticari ve diplomatik ilişkiler göz önüne alındığında, Hindistan'da alınacak tedbirler, Türk şirketlerinin altyapı projelerinde iş birliği fırsatları doğurabilir. Küresel ölçekte ise, güvenli yaya altyapısı, sürdürülebilir şehirler hedefiyle uyumlu olup, Türkiye'nin de bu alandaki uluslararası taahhütlerini hatırlatmaktadır. Bu nedenle, Hindistan'daki gelişmeler Türkiye'deki kentsel politika tartışmalarına ışık tutabilecek niteliktedir.
