Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar, 25-27 Aralık tarihleri arasında Rusya'ya resmi bir ziyaret gerçekleştirecek. Ziyaret kapsamında Hindistan-Rusya Hükümetlerarası Komisyonu'nun 27. toplantısına eş başkanlık edecek olan Jaishankar, iki ülke arasındaki ticaret, bilim, teknoloji ve kültür alanlarındaki iş birliğini ele alacak. Bu ziyaret, ABD'nin Hindistan'a yönelik tarife tehditlerinin gölgesinde gerçekleşiyor ve New Delhi'nin Moskova ile ilişkilerini derinleştirme stratejisinin bir parçası olarak yorumlanıyor.
Gelişmenin arka planı
Jaishankar'ın Moskova ziyareti, Hindistan Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamayla duyuruldu. Açıklamada, Bakan Jaishankar'ın Rusya Başbakan Yardımcısı Denis Manturov ile birlikte Hindistan-Rusya Hükümetlerarası Komisyonu'nun 27. toplantısına eş başkanlık edeceği belirtildi. Komisyon toplantıları, iki ülke arasındaki ekonomik ve teknolojik iş birliğinin ana mekanizması olarak işlev görüyor. Toplantıda ayrıca, iki ülkenin uzay, nükleer enerji ve savunma alanlarındaki iş birliğinin de ele alınması bekleniyor.
Hindistan ile Rusya arasındaki ilişkiler, Soğuk Savaş dönemine dayanan uzun bir geçmişe sahip. Hindistan'ın bağımsızlığından bu yana Moskova ile güçlü bir stratejik ortaklık yürüten New Delhi, özellikle savunma alanında Rusya'ya bağımlılığını sürdürüyor. Ancak son yıllarda Hindistan, ABD ve diğer Batılı ülkelerle de yakınlaşarak denge politikası izliyor. Bu bağlamda Jaishankar'ın Moskova ziyareti, Hindistan'ın çok kutuplu dünya vizyonunun bir yansıması olarak değerlendiriliyor.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu ziyaret, ABD'nin Hindistan'a yönelik tarife tehditlerinin yaşandığı bir dönemde gerçekleşiyor. Washington, Hindistan'dan ithal edilen bazı ürünlere ek gümrük vergileri uygulamayı gündemine almış durumda. ABD'nin bu adımı, Hindistan'ı alternatif pazarlar ve ticaret ortakları arayışına yönlendiriyor. Bu çerçevede Rusya, Hindistan için önemli bir enerji ve ticaret ortağı olarak öne çıkıyor. Uzmanlar, Hindistan'ın Rusya ile ticaret hacmini artırmayı hedeflediğini ve bu ziyaretin bu hedef doğrultusunda atılmış bir adım olduğunu belirtiyor.
Öte yandan, Batı ülkelerinin Rusya'ya yönelik yaptırımlarına rağmen Hindistan, Moskova ile ilişkilerini sürdürüyor. New Delhi, Ukrayna savaşı konusunda Batı ile aynı çizgiyi benimsemiyor ve Rusya'ya karşı yaptırımlara katılmıyor. Bu tutum, Hindistan'ın bağımsız dış politika anlayışını yansıtıyor. Jaishankar'ın ziyareti sırasında iki ülkenin, Batı yaptırımlarına rağmen ticaret ve enerji alanlarında yeni iş birlikleri geliştirmesi bekleniyor. Hindistan, Rusya'dan ham petrol alımını artırarak enerji güvenliğini sağlamaya çalışırken, Rusya da Asya pazarına yöneliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan'ın Rusya ile yakınlaşması, Türkiye'nin de benzer bir denge politikası izlediği düşünüldüğünde bölgesel dinamikler açısından önem taşıyor. Türkiye, Ukrayna savaşı sonrası Rusya ile ilişkilerini sürdürürken Batı ile de bağlarını korumaya çalışıyor. Bu ziyaret, uluslararası sistemde çok kutupluluğun derinleştiğini ve Hindistan gibi yükselen güçlerin kendi çıkarları doğrultusunda hareket ettiğini gösteriyor. Türkiye için bu durum, Rusya ile iş birliği yapmanın Batı ittifakı içinde kabul görebileceği anlamında bir emsal oluşturabilir. Ayrıca, Hindistan'ın enerji alanındaki Rusya bağımlılığı, Türkiye'nin enerji merkezi olma hedefleriyle örtüşen bir gelişme olarak değerlendirilebilir.
