Hindistan Başbakanı Narendra Modi, bu hafta Hint-Pasifik bölgesine yönelik kapsamlı bir ziyaret programı gerçekleştirecek. Modi'nin Endonezya, Avustralya ve Yeni Zelanda'yı kapsayan turu, bölgesel ticaret anlaşmaları, savunma işbirliği ve jeopolitik dengeler açısından kritik öneme sahip. Bloomberg'in haberine göre, Hindistan'ın bu ziyaretlerle Çin'in bölgedeki artan etkisine karşı alternatif bir işbirliği ağı kurmayı hedeflediği belirtiliyor.
Turun Arka Planı ve Gündemi
Modi'nin ilk durağı Endonezya olacak. Burada, Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) ile ticari bağların güçlendirilmesi ve Hint-Pasifik Okyanusu Girişimi (IPOI) kapsamında ortak projeler ele alınacak. Endonezya, ASEAN'ın en büyük ekonomisi olması ve stratejik konumuyla Hindistan için önemli bir ortak. İki ülke arasındaki ticaret hacmi 2022'de 42 milyar dolara ulaşırken, bu rakamın artırılması için yeni anlaşmalar imzalanması bekleniyor.
Modi'nin ikinci durağı Avustralya, Hindistan için özellikle kritik. Avustralya, Hindistan'ın en büyük kömür ve lityum tedarikçilerinden biri. İkili ticaret hacmi 2023'te 30 milyar dolar seviyesinde. Başbakan Anthony Albanese ile yapılacak görüşmelerde, Kapsamlı Stratejik Ortaklık çerçevesinde savunma işbirliği, deniz güvenliği ve kritik minerallerin tedariki gibi konular masada olacak. Ayrıca, Hindistan-Avustralya arasında imzalanması beklenen Ekonomik İşbirliği ve Ticaret Anlaşması'nın (ECTA) kapsamının genişletilmesi de gündemde.
Yeni Zelanda ise turun son durağı. Modi, Başbakan Christopher Luxon ile bir araya gelecek. Görüşmelerde süt ürünleri ticareti, eğitim ve teknoloji işbirliği öne çıkacak. Yeni Zelanda, Hindistan'ın süt ürünleri ihtiyacında önemli bir tedarikçi konumunda, ancak gümrük vergileri konusunda bazı anlaşmazlıklar sürüyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Modi'nin bu turu, Hindistan'ın Çin'in bölgedeki yayılmacı politikalarına karşı 'Hint-Pasifik vizyonunu' somutlaştırma çabası olarak yorumlanıyor. Çin'in Güney Çin Denizi'ndeki adalar inşası ve Tayvan üzerindeki baskıları, bölge ülkelerini rahatsız ederken, Hindistan bu boşluğu doldurmaya çalışıyor. Quad (Hindistan, ABD, Japonya, Avustralya) ittifakının bir parçası olarak Hindistan, Avustralya ile deniz güvenliği tatbikatlarını artırmayı planlıyor.
Öte yandan, Modi'nin Endonezya ziyareti, ASEAN'ın merkeziyetçilik ilkesini destekleme ve Çin'in Kuşak ve Yol Girişimi'ne (BRI) alternatif altyapı projeleri sunma amacı taşıyor. Hindistan, IPOI kapsamında denizcilik bağlantısı, dijital altyapı ve iklim değişikliğiyle mücadele gibi alanlarda işbirliği teklif edecek. Yeni Zelanda ise bu turda daha çok ticari boyutuyla öne çıkıyor. İki ülke arasında 2021'de imzalanan ancak yürürlüğe giremeyen serbest ticaret anlaşmasının yeniden canlandırılması bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hint-Pasifik bölgesindeki bu hareketlilik, Türkiye'nin 'Asya'ya Dönüş' stratejisi ve Asya-Pasifik bölgesiyle artan ticari ilişkileri açısından izlenmeli. Türkiye'nin özellikle Endonezya ve Avustralya ile savunma sanayii alanında işbirliği potansiyeli bulunuyor. Ancak Hindistan'ın artan bölgesel etkisi, Türkiye'nin Güney Asya politikalarında Hindistan'ı dengeleyen unsurları (Pakistan ile ilişkiler gibi) zorlaştırabilir. Türkiye, bu denklemde kendi çıkarlarını korumak için daha proaktif bir diplomasi yürütmeli. Ayrıca, hiperses silahları ve elektrikli araç bataryalarında kritik öneme sahip nadir toprak elementleri konusunda Avustralya ile Türkiye arasında işbirliği fırsatları doğabilir.
