Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Hindistan ile AB arasında müzakereleri süren serbest ticaret anlaşmasının (STA) 2025 yılı sonuna kadar imzalanacağını açıkladı. Bu açıklama, Fransa'nın güneyindeki Biarritz kasabasında düzenlenen G7 Zirvesi marjında gerçekleşen ikili görüşmenin ardından yapıldı. Görüşmeye von der Leyen'in yanı sıra Hindistan Başbakanı Narendra Modi de katıldı. İki taraf, ticaret anlaşmasının yanı sıra savunma ve güvenlik alanlarında işbirliğini derinleştirme kararı aldı. Görüşmede ayrıca teknoloji transferi ve yeşil enerji alanında ortak projeler ele alındı.
Gelişmenin Arka Planı
Hindistan ile AB arasındaki serbest ticaret anlaşması müzakereleri 2007 yılında başlamış, ancak tarım ürünleri, otomotiv ve fikri mülkiyet hakları gibi konulardaki anlaşmazlıklar nedeniyle 2013 yılında askıya alınmıştı. 2022 yılında yeniden başlatılan müzakereler, 2025 sonunda bir sonuca bağlanması hedefiyle hızlandırıldı. Anlaşma, iki bölge arasındaki ticaret hacmini önemli ölçüde artırması bekleniyor. AB, Hindistan'ın en büyük ticaret ortağı konumunda ve 2023 yılında ikili ticaret hacmi 120 milyar avroya ulaştı. Anlaşmanın, gümrük tarifelerinin düşürülmesi ve hizmet ticaretinin serbestleştirilmesi yoluyla bu rakamı iki katına çıkarması hedefleniyor. Hindistan, özellikle yazılım ve IT hizmetleri ihracatında AB pazarına daha kolay erişim beklerken, AB ise otomotiv ve lüks tüketim mallarında Hindistan pazarında avantaj elde etmeyi amaçlıyor.
Görüşmede ayrıca savunma işbirliğinin artırılması konusunda mutabakata varıldı. İki taraf, terörle mücadele, deniz güvenliği ve siber savunma alanlarında ortak tatbikatlar ve bilgi paylaşımı yapılması kararlaştırıldı. Özellikle Hint Okyanusu'nda Çin'in artan deniz varlığına karşı işbirliği, toplantının önemli gündem maddelerinden biriydi. AB'nin Hindistan ile savunma ortaklığı, Asya-Pasifik bölgesindeki güç dengelerini etkileme potansiyeli taşıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Hindistan-AB ticaret anlaşması, küresel ticaret dengeleri açısından stratejik bir öneme sahip. AB, Çin'e olan bağımlılığını azaltmak için Hindistan'ı alternatif bir tedarikçi olarak görüyor. Özellikle nadir toprak elementleri, ilaç ve yarı iletken gibi kritik sektörlerde Çin'e alternatif kaynaklar yaratmak, AB'nin 'risk azaltma' stratejisinin bir parçası. Hindistan ise anlaşma sayesinde AB'nin yeşil teknoloji ve altyapı yatırımlarından faydalanmayı hedefliyor. Anlaşma, aynı zamanda küresel ticarette artan korumacılık eğilimine karşı serbest ticaret savunucuları için bir zafer olarak değerlendiriliyor. Ancak, anlaşmanın tarım ve veri gizliliği gibi hassas konularda hala çözülmemiş anlaşmazlıklar içermesi, müzakerelerin son aşamasında zorluklar yaşanabileceğine işaret ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan-AB serbest ticaret anlaşması, Türkiye açısından dolaylı etkiler yaratabilir. Türkiye, AB ile Gümrük Birliği anlaşmasına sahip olmakla birlikte, AB'nin Hindistan ile imzalayacağı anlaşma bazı sektörlerde Türk ihracatçıları için rekabet baskısı oluşturabilir. Özellikle otomotiv ve tekstil sektörlerinde Hindistan'ın AB'ye daha uygun koşullarda girmesi, Türk ürünlerinin pazar payını daraltabilir. Ancak Türkiye, bu anlaşmayı Asya pazarına açılmak için bir fırsat olarak da değerlendirebilir. Hindistan ile Türkiye arasında halihazırda gelişmekte olan ticari ilişkiler, AB-Hindistan STA'sının yarattığı yeni ticaret akışlarından etkilenecektir. Türkiye'nin, hem AB ile Gümrük Birliği hem de Hindistan ile artan ticaret bağları sayesinde bu gelişmeyi avantaja çevirmesi mümkün olabilir.
