Güney Amerika’nın kuzeydoğu kıyısında bulunan Guyana açıklarında, cumartesi öğle saatlerinde 133 kişiyi taşıyan bir feribotun alabora olması sonucu en az 67 kişi kurtarılırken, 66 kişiyi arama çalışmaları devam ediyor. Yetkililer, teknede hayatını kaybedenlerin olduğunu doğrularken, net can kaybı sayısı henüz açıklanmadı. Feribotun, eski olduğu bilinen MV Barima adlı geminin, başkent Georgetown’dan kuzeybatıdaki Port Kaituma kasabasına gitmek üzere yola çıktığı ve henüz limandan ayrıldıktan kısa süre sonra su almaya başladığı belirtiliyor. Guyana Ulaştırma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, “Acil durum ekipleri bölgeye sevk edildi, sahil güvenlik ve sivil toplum kuruluşları desteğiyle arama kurtarma çalışmaları sürüyor” ifadeleri kullanıldı. Görgü tanıkları, feribotun aniden yan yattığını ve yolcuların panik halinde denize atladığını aktardı. Bölgedeki balıkçıların yardıma koştuğu ve ilk kurtarma operasyonlarında 67 kişinin kurtarıldığı öğrenildi.
Eski Feribotun Bakımı ve Güvenlik Sorunları
MV Barima feribotunun 1970’lerde inşa edildiği ve defalarca bakım geçirdiği ancak son yıllarda güvenlik standardlarının sorgulandığı belirtiliyor. Guyana’nın iç sularında sefer yapan bu tür eski feribotların, özellikle aşırı yükleme ve bakım eksiklikleri nedeniyle sık sık arıza yaptığı biliniyor. Uzmanlar, 133 kişi taşıyan bir feribotta cankurtaran yeleklerinin yetersiz olduğunu, filikaların çalışmadığını öne sürüyor. Guyana hükümeti, olayın ardından tüm feribot seferlerini durdurdu ve bir soruşturma başlatıldığını duyurdu. Başbakan Mark Phillips, “Bu trajedi karşısında derin üzüntü duyuyoruz. Soruşturma tamamlanana kadar hiçbir feribot seferine izin vermeyeceğiz” dedi. Ancak muhalefet milletvekilleri, hükümeti ihmalkarlıkla suçlayarak, bakım ve denetim eksikliklerine dikkat çekti. Guyana’nın bu tür deniz kazalarına karşı zayıf altyapısı, bölgedeki güvenlik açıklarını bir kez daha gündeme getirdi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Guyana, Güney Amerika’nın Atlantik kıyısında yer alsa da kültürel olarak Karayipler bölgesine dahil edilir. Bu tür bir deniz kazası, Karayip topluluklarında sık görülen feribot ve küçük gemi seyahatlerinin risklerini hatırlatıyor. Bölgedeki diğer ülkeler, özellikle Trinidad ve Tobago, Surinam ve Venezuela, benzer deniz güvenliği sorunlarıyla karşı karşıya. Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) zaman zaman Karayip ülkelerine teknik yardım sağlasa da yetersiz denetim ve altyapı sorunları devam ediyor. Öte yandan, bu kaza Guyana’nın yükselen petrol ve doğalgaz sektörüne de gölge düşürebilir; çünkü ülke son yıllarda büyük bir enerji keşfiyle uluslararası ilgi odağı haline gelmişti. Yatırımcılar, ülkenin altyapı ve güvenlik standartlarını sorgulamaya başlayabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Guyana ile Türkiye arasında doğrudan bir bağlantı bulunmasa da, bu tür deniz kazaları küresel deniz güvenliği standartlarının önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Türkiye, Boğazlar gibi stratejik su yollarına ev sahipliği yaparken, aynı zamanda büyük bir deniz turizmi ve ticaret filosuna sahip. Karayip bölgesinde ise Türk şirketlerinin artan denizaşırı yatırımları, özellikle turizm ve altyapı projeleri, benzer kazaların yaşanmaması için uluslararası standartlara uyumu zorunlu kılıyor. Ayrıca, Türkiye’nin IMO çatısı altındaki aktif rolü ve KKTC’ye yönelik deniz ambargosu gibi konulardaki deneyimi, Guyana tipi güvenlik sorunlarına karşı uluslararası iş birliğini güçlendirme çağrısı yapmasına zemin hazırlayabilir.
