ABD Haziran ayı istihdam raporu, bu hafta Cuma günü açıklanacak ve Dow Jones anketi tarafından derlenen konsensüs, tarım dışı istihdamın 115 bin kişi artacağını öngörüyor. Ancak Goldman Sachs ekonomistleri, bu verinin daha da yüksek gelebileceğini belirtti. Bankanın tahminlerine göre, Dünya Kupası nedeniyle geçici işe alımlar ve konaklama sektöründeki canlılık, haziran ayı istihdam raporunu yaklaşık 40 bin kişi şişirebilir. Bu, piyasaların yakından takip ettiği işsizlik oranı ve ücret artışı verileri üzerinde de etkili olabilir.
Gelişmenin arka planı: Dünya Kupası etkisi
Dünya Kupası, ülkelerin spor tesislerinde, medyada ve turizm sektöründe geçici istihdam yaratmasına neden oluyor. Özellikle büyük etkinliklerde, güvenlik, yiyecek-içecek hizmetleri ve ulaşım gibi alanlarda binlerce kişi işe alınıyor. Goldman Sachs'ın analizine göre, haziran ayındaki bu geçici işe alımlar, ABD'deki konaklama ve eğlence sektöründe belirgin bir artışa yol açacak. Ancak banka, bu etkinin temmuz ayında tersine döneceğini ve istihdam verilerinin normal seyrine geri döneceğini de belirtiyor. Ekonomistler, Dünya Kupası'nın etkisinin mevsimsel düzeltmelerle kısmen dengeleneceğini ancak yine de raporu yukarı çekebileceğini vurguluyor.
ABD işgücü piyasası, geçtiğimiz aylarda beklenenden daha güçlü bir performans sergilemişti. Mayıs ayında tarım dışı istihdam 339 bin kişi artarken, işsizlik oranı yüzde 3,7 ile tarihi düşük seviyelere yakın kaldı. Fed'in faiz oranlarını artırmaya devam ettiği bir ortamda, istihdam verilerinin yüksek gelmesi, enflasyonla mücadelede daha agresif adımlar atılmasına neden olabilir. Goldman Sachs'ın Dünya Kupası tahmini, bu nedenle piyasalar tarafından dikkatle izlenecek.
Bölgesel ve küresel boyut: Etki sadece ABD ile sınırlı değil
Dünya Kupası, küresel bir etkinlik olduğu için benzer istihdam dalgalanmaları diğer ev sahibi ülkelerde de görülüyor. Örneğin, 2022 Katar Dünya Kupası öncesinde ve sırasında ülkede inşaat ve hizmet sektörlerinde büyük bir istihdam artışı yaşanmıştı. Kuzey Amerika'da 2026'da düzenlenecek olan Dünya Kupası'nın da ABD, Kanada ve Meksika'da benzer etkiler yaratması bekleniyor. Bu tür küresel spor etkinlikleri, kısa vadeli ekonomik canlanma için bir fırsat sunarken, aynı zamanda işgücü piyasalarında geçici dalgalanmalara yol açıyor. Ekonomistler, merkez bankalarının bu tür geçici etkileri para politikası kararlarında dikkate alması gerektiğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD istihdam verileri, küresel piyasaların yönünü belirleyen en önemli göstergelerden biridir. Türkiye gibi gelişmekte olan ekonomiler, ABD'nin faiz politikalarına doğrudan duyarlıdır. Dünya Kupası kaynaklı geçici bir istihdam artışı, Fed'in enflasyonla mücadelede daha agresif adımlar atmasına neden olursa, bu durum gelişmekte olan piyasalardan sermaye çıkışını hızlandırabilir. Türkiye'nin kırılgan dış dengesi ve yüksek enflasyonu göz önüne alındığında, ABD'de güçlü bir işgücü piyasası, Türkiye'nin ihracat rekabetçiliğini olumsuz etkileyebilir ve TL üzerinde baskı yaratabilir. Bu nedenle, Goldman Sachs'ın tahmini, küresel ekonomik dengeler açısından Türkiye'yi de yakından ilgilendiriyor.
