Fransa, son yılların en büyük sivrisinek kaynaklı salgın tehdidiyle karşı karşıya. İklim değişikliğinin etkisiyle kuzeye doğru yayılan Asya kaplan sivrisineği (Aedes albopictus), ülkede dang humması ve chikungunya vakalarında rekor artışa yol açtı. Yetkililer, bu yaz daha da kötü bir tablo beklerken, yeni mücadele yöntemlerini sahada deniyor.
Gelişmenin arka planı
Kaplan sivrisineği, 2004 yılında Fransa'ya ilk kez girdiğinde sadece Akdeniz kıyılarında görülüyordu. Bugün 78 departmanı istila etmiş durumda. Halk Sağlığı Fransa Kurumu'nun verilerine göre, 2023 yılında yerel kaynaklı dang humması vaka sayısı 100'ü aşarak rekor kırdı. Chikungunya ve Zika virüsü vakaları da artış eğiliminde.
Yetkililer, bu yıl daha da yüksek sayılar bekliyor. Geçen yıl güneydeki Alpes-Maritimes bölgesinde başlatılan steril böcek salımı pilot projesi olumlu sonuçlar verdi. Yöntem, laboratuvarda sterilize edilen erkek sivrisineklerin doğaya salınarak üremeyi engellemesi prensibine dayanıyor. Bu yıl projenin genişletilmesi planlanıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Kaplan sivrisineği, Fransa'nın yanı sıra İtalya, İspanya ve Yunanistan'da da hızla yayılıyor. Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi (ECDC), Avrupa'nın tropikal hastalıklara karşı savunmasız hale geldiğini belirtiyor. Küresel sıcaklıkların artması, sivrisineklerin daha önce yaşayamadığı kuzey bölgelerine yayılmasına olanak tanıyor. Uzmanlar, 2030 yılına kadar Avrupa nüfusunun yarısının kaplan sivrisineği tehdidi altında olabileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, özellikle Karadeniz ve Marmara bölgelerinde kaplan sivrisineğinin yayılmasına karşı tedbir almalıdır. Sivrisinek kaynaklı hastalıkların küresel ticareti ve turizmi etkileme potansiyeli, Türkiye'nin yoğun turizm sektörü için de risk teşkil etmektedir. Ayrıca, iklim değişikliğinin etkisiyle bu tür vektör hastalıkların artması, halk sağlığı kapasitesinin güçlendirilmesini zorunlu kılmaktadır. Fransa'daki mücadele yöntemleri Türkiye için de örnek olabilir.