ABD'de bir federal yargıç, Başkan Donald Trump yönetiminin eyaletlerde yasadışı yollarla kayıtlı olduğu iddia edilen vatandaş olmayan seçmenleri tespit etmek amacıyla kullanılmak üzere yeniden düzenlediği federal aracı yasa dışı ilan etti ve kullanımını durdurdu. Karar, Trump yönetiminin seçim güvenliği konusundaki tartışmalı girişimlerine karşı şimdiye kadarki en büyük hukuki darbelerden biri olarak değerlendiriliyor. Yargıç, söz konusu aracın federal yasalara aykırı olduğunu ve eyalet yetkilileri tarafından kullanılamayacağını belirtti.
Gelişmenin arka planı
Trump yönetimi, 2020 başkanlık seçimlerinde milyonlarca kişinin yasadışı yollarla oy kullandığı iddiasını ortaya atmış ve bu iddiayı desteklemek için "Seçmen Kayıtları Doğrulama Aracı" adlı bir federal veri tabanını yeniden yapılandırmıştı. Araç, eyalet seçim yetkililerine vatandaş olmayan kişilerin kayıtlı olup olmadığını kontrol etme imkânı sağlıyordu. Ancak sivil toplum kuruluşları ve bazı eyaletler, aracın yanlış pozitif sonuçlar verdiğini ve vatandaşların haksız yere kayıtlarının silinmesine yol açtığını savunuyordu. Dava, Amerikan Sivil Özgürlükler Birliği (ACLU) gibi kuruluşların yanı sıra birçok eyaletin seçim yetkilileri tarafından açılmıştı. Yargıç, aracın 1993 tarihli Ulusal Seçmen Kaydı Yasası'na aykırı olduğuna hükmetti; zira bu yasa, seçmen kayıtlarının toplu olarak silinmesini kısıtlıyor.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu karar, yalnızca ABD iç siyaseti açısından değil, aynı zamanda küresel demokrasi tartışmaları açısından da önem taşıyor. Trump yönetiminin seçim güvenliği söylemi, özellikle Avrupa'da yükselen popülist hareketler tarafından sıkça örnek alınıyor. Karar, göçmen karşıtı politikaların ve seçmen baskılama iddialarının hukuki sınırları konusunda uluslararası bir emsal teşkil edebilir. Ayrıca, 2022 ara seçimleri öncesinde seçmen kayıtlarının doğruluğu konusundaki tartışmaların merkezinde yer alan bu aracın kullanılamayacak olması, ABD'de seçim güvenliği ile ilgili reform çabalarını da etkileyebilir. Bazı uzmanlar, kararın seçimlerin adil bir şekilde yapılmasına katkı sağlayacağını, ancak Trump yönetiminin olası itirazlarıyla Yüksek Mahkeme'ye taşınarak nihai bir çözüme kavuşacağını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye açısından bu karar, doğrudan bir etki yaratmasa da ABD'nin seçim güvenliği ve göçmen politikalarına ilişkin tartışmaların küresel dengelere yansıması bağlamında izlenmeye değerdir. ABD'de seçmen kayıt doğrulama mekanizmalarının sınırlandırılması, uluslararası alanda demokrasi standartları tartışmalarını canlandırabilir. Türkiye'nin de benzer sistemleri kullanıp kullanmadığı veya gelecekte bu tür araçlara ilgisinin olup olmayacağı, özellikle sivil toplumun seçim güvenliği konusundaki endişeleri bağlamında önem kazanabilir. Ayrıca, kararın ABD'de muhalefet partileri ve sivil toplum tarafından olumlu karşılanması, Türkiye'deki benzer tartışmalara örnek teşkil edebilir.
