ABD'de mayıs ayı tarım dışı istihdam verileri tüm tahminleri geride bırakarak piyasalarda şok etkisi yarattı. Beklentilerin oldukça üzerinde gelen veri, Federal Rezerv'in (Fed) bu yıl içinde faiz artırımına gideceği beklentisini tamamen fiyatlamaya yetti. Tahvil piyasalarında sert satışlar yaşanırken, 10 yıllık Hazine tahvili faizi yükseldi. Bu gelişme, küresel risk iştahını da olumsuz etkiledi.
Veri ve Piyasa Tepkisi
ABD Çalışma Bakanlığı'nın açıkladığı verilere göre, mayıs ayında tarım dışı istihdam 339 bin kişi arttı. Bloomberg anketine katılan ekonomistlerin medyan tahmini 195 bin kişiydi. İşsizlik oranı ise yüzde 3,7'ye yükselerek beklentilerin hafif üzerinde gerçekleşti. Ortalama saatlik kazançlar aylık bazda yüzde 0,3, yıllık bazda yüzde 4,3 arttı.
Veri sonrası ABD Hazine tahvilleri sert satışlarla karşılaştı. 10 yıllık tahvil faizi yaklaşık 10 baz puan artışla yüzde 3,65'e yükseldi. 2 yıllık tahvil faizi de yüzde 4,50'nin üzerine çıktı. Swap piyasaları, Fed'in bu yıl içinde faiz artıracağı ihtimalini yüzde 100 olarak fiyatladı. Hatta bazı yatırımcılar, temmuz ayındaki toplantıda 25 baz puanlık bir artış beklemeye başladı.
Analistler, güçlü işgücü piyasasının Fed'in enflasyonla mücadelesini zorlaştırabileceğini belirtiyor. Fed Başkanı Jerome Powell, son toplantıda faiz artırımlarına ara verilebileceğini ima etmişti ancak bu veri, duraklama beklentilerini zayıflattı. CME FedWatch verilerine göre, haziran toplantısında faiz artışı ihtimali yüzde 40'a yükseldi.
Küresel Piyasalara Yansımaları
ABD'deki faiz artışı beklentileri, gelişmekte olan piyasalardan sermaye çıkışı riskini artırıyor. Dolar endeksi (DXY) veri sonrası yükselişe geçerken, gelişmekte olan ülke para birimleri baskı altında kaldı. Altın fiyatları, doların güçlenmesiyle birlikte geriledi. Petrol fiyatları ise resesyon endişelerinin azalmasıyla yükseldi ancak faiz artışı beklentileri sınırladı.
Avrupa ve Asya borsaları, ABD'deki faiz artışı endişeleriyle karışık seyretti. ABD vadeli işlemleri ise satıcılı açılışa işaret etti. Yatırımcılar, önümüzdeki hafta açıklanacak enflasyon verilerine odaklandı. Mayıs ayı TÜFE verisi, Fed'in bir sonraki adımı için belirleyici olacak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'de faiz artışı beklentilerinin güçlenmesi, Türkiye gibi gelişmekte olan ekonomiler için sermaye akımları açısından risk oluşturuyor. Doların küresel çapta değer kazanması, Türk lirası üzerinde baskı yaratabilir. Ayrıca, Fed'in faiz artırması Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) para politikasını da etkileyebilir. TCMB'nin faiz indirimlerine devam etmesi durumunda, TL varlıklara olan ilgi daha da azalabilir. Öte yandan, güçlü ABD verileri küresel resesyon endişelerini azalttığı için Türkiye'nin ihracat talebi açısından olumlu bir sinyal olarak da yorumlanabilir. Ancak kısa vadede finansal istikrar açısından dikkatli olunması gerekiyor.