Fas Krallığı, Gazze Şeridi'nde konuşlanması planlanan Uluslararası İstikrar Gücü'ne (UİG) katılımını resmileştiren bir anlaşmaya imza attı. Fas ordusu tarafından yapılan açıklamada, Barış Kurulu (Board of Peace) ile imzalanan anlaşmanın, Fas'ın Gazze'deki uluslararası güce katkısının teknik ve operasyonel yönlerini düzenleyen yasal bir çerçeve sağladığı belirtildi. Anlaşma, Fas askerlerinin görev tanımı, lojistik destek, komuta zinciri ve güvenlik protokolleri gibi kritik unsurları kapsıyor. Bu adım, Fas'ın Filistin meselesine verdiği desteğin somut bir göstergesi olarak yorumlanırken, bölgesel dengeler açısından da önem taşıyor.
Anlaşmanın Kapsamı ve Arka Planı
Fas ordusunun açıklamasına göre, anlaşma Fas birliklerinin UİG'ye katılımını yasal zemine oturtuyor. Anlaşma metninde, Fas'ın sağlayacağı askeri personelin sayısı, görev süresi ve harekat alanının yanı sıra, silah kullanımına ilişkin kurallar ve acil durum prosedürleri de yer alıyor. Özellikle, Fas birliklerinin Gazze'deki insani yardım koridorlarının güvenliğini sağlama ve ateşkes ihlallerini izleme gibi spesifik görevler üstleneceği belirtiliyor. Fas, uzun yıllardır Filistin davasına diplomatik destek vermekle birlikte, bu anlaşmayla ilk kez bir uluslararası güç kapsamında Gazze'ye asker göndermeyi taahhüt ediyor. Bu gelişme, 7 Ekim 2023'te başlayan çatışmaların ardından uluslararası toplumun Gazze'de kalıcı bir ateşkes ve barış tesisi çabalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Fas ayrıca, İsrail-Filistin çatışmasının çözümünde iki devletli çözümü savunan ülkeler arasında yer alıyor.
Bölgesel ve Küresel Yansımalar
Fas'ın Gazze'deki uluslararası güce katılması, Kuzey Afrika ve Orta Doğu'da geniş yankı uyandırdı. Fas, 2020'de İsrail ile normalleşme anlaşması imzalayan Arap ülkelerinden biri olarak, bu girişimle hem Filistin yönetimi hem de İsrail nezdinde itibarını pekiştirmeyi hedefliyor. Bu adım, aynı zamanda Fas'ın Batı Sahra sorunu başta olmak üzere kendi ulusal güvenlik kaygılarıyla da bağlantılı; Rabat yönetimi, uluslararası platformlarda daha aktif rol alarak diplomatik ağırlığını artırmak istiyor. Öte yandan, İran ve bazı Arap ülkeleri, yabancı güçlerin Gazze'de varlık göstermesine mesafeli yaklaşırken, Fas'ın kararı bölgedeki güç dengelerini yeniden şekillendirebilir. ABD ve Avrupa Birliği ise anlaşmayı memnuniyetle karşılayarak, çokuluslu bir gücün Gazze'de istikrarı sağlamada önemli rol oynayabileceğini vurguladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Fas'ın Gazze'ye asker gönderme kararı, Türkiye'nin Filistin politikası bağlamında dikkatle izlenmesi gereken bir gelişmedir. Türkiye, iki devletli çözümü desteklemekle birlikte, Gazze'ye yabancı asker konuşlandırılmasının bölgesel egemenlik ve güvenlik dengesini etkileyebileceği endişesini taşımaktadır. Bu nedenle Ankara, Fas'ın attığı adımı, uluslararası toplumun Gazze'deki insani krize yanıt olarak değerlendirse de, çokuluslu gücün İsrail-Filistin çatışmasına kalıcı barış getirip getirmeyeceği konusunda temkinli bir duruş sergilemesi bekleniyor. Ayrıca, Fas'ın bu girişimi, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki denklemdeki konumunu da dolaylı olarak etkileyebilir; zira Fas, bölgede etkin bir aktör olarak öne çıkarken, Türkiye ile ilişkileri son dönemde normalleşme sürecine girmiştir.
