Facebook'u 725 milyon dolarlık toplu davayla karşı karşıya bırakan gizlilik ihlalleri skandalında, sürpriz bir ikinci ödeme turu başladı. Mahkeme onaylı uzlaşma anlaşması kapsamında, ilk turda ödeme alan bazı kullanıcılar şimdi de bonus ödemeler almaya hak kazandı. Peki bu bonus nasıl belirleniyor ve kimler bu ekstra ödemeden yararlanacak? İşte merak edilen tüm detaylar.
Uzlaşma süreci ve ödeme planı
Facebook'un (şimdiki adıyla Meta Platforms) kullanıcı verilerini izinsiz olarak üçüncü taraflarla paylaştığı iddiasıyla açılan toplu dava, 2022 yılında 725 milyon dolarlık bir uzlaşmayla sonuçlanmıştı. Davacılar, Facebook'un Cambridge Analytica skandalı başta olmak üzere çeşitli gizlilik ihlallerinde kullanıcı verilerini korumada yetersiz kaldığını savunmuştu. Uzlaşma kapsamında, 2007 ile 2022 yılları arasında Facebook'ta aktif olan ABD'li kullanıcılar tazminat başvurusunda bulunabilmişti.
İlk ödeme turu 2023 yılının son çeyreğinde başlamış ve yaklaşık 28 milyon başvuru sahibine 300 ila 500 dolar arasında değişen meblağlar ödenmişti. Ancak, bazı başvuru sahiplerinin itirazları ve mahkemenin ek değerlendirmeleri sonucunda, ikinci bir ödeme dalgası için fon ayrıldı. Bu turda, özellikle ilk turda eksik veya hatalı bilgi nedeniyle geri çevrilen başvurular yeniden incelenecek ve uygun görülenlere bonus ödemeler yapılacak.
Bonus ödeme nasıl hesaplanıyor?
İkinci tur ödemeler, ilk turda talebi kısmen karşılanan veya belirli kriterleri taşıyan kullanıcılara yönelik. Bonus miktarı, kullanıcının Facebook'ta geçirdiği süre, veri paylaşımına maruz kalma derecesi ve başvuru tarihine göre değişiyor. Ortalama bonus ödemesinin 100 ila 200 dolar arasında olması bekleniyor. Uzlaşma yöneticileri, e-posta yoluyla uygun kullanıcılara bildirim göndermeye başladı. Kullanıcılar ayrıca resmi uzlaşma web sitesi olan facebookuserprivacysettlement.com üzerinden başvuru durumlarını kontrol edebilirler.
Ödemelerin ne kadar süreceği henüz netleşmiş değil, ancak uzlaşma komitesi tüm taleplerin 2024 yılı sonuna kadar sonuçlandırılmasını hedefliyor. Toplam 725 milyon dolarlık fonun yaklaşık 100 milyon doları ikinci tur için ayrılmış durumda. Bu miktar, avukatlık ücretleri ve idari masraflar düşüldükten sonra kullanıcılara dağıtılacak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Facebook gizlilik skandalı, küresel ölçekte veri güvenliği ve dijital haklar konusunda yeni düzenlemeleri tetiklemiştir. Türkiye’de Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında benzer ihlaller için yaptırımlar bulunmakla birlikte, bu tür toplu davaların Türkiye’deki uygulanabilirliği sınırlıdır. ABD’deki bu dava, büyük teknoloji şirketlerinin kullanıcı verilerini koruma konusunda daha sorumlu davranmaları gerektiğini göstermektedir. Türk kullanıcılar da benzer veri ihlallerine karşı daha bilinçli olmalı ve haklarını aramak için hukuki yollara başvurma konusunda cesaretlenmelidir. Ayrıca, bu gelişme Türkiye’nin dijital egemenlik ve veri güvenliği politikalarına yön verebilecek önemli bir emsal teşkil etmektedir.
