Etiyopya'da hükümet güçleri, Tigraylı isyancıların Afar bölgesine düzenlediği saldırıyı püskürtmek için gece boyunca çatıştı. Bir insani yardım kaynağı Cuma günü yaptığı açıklamada, ülkenin kuzeyinde internet kesintisi olduğunu bildirdi. Çatışmaların Tigray'ın ötesine, komşu Afar bölgesine sıçraması, dokuz aydır süren savaşın ülke geneline yayılma riskini artırıyor.
Çatışmanın Arka Planı ve Gelişmeler
Kasım 2020'de Tigray Halk Kurtuluş Cephesi (TPLF) ile federal hükümet arasında başlayan savaş, yüz binlerce kişiyi yerinden etti ve geniş çaplı insani krize yol açtı. Afar bölgesi, Cibuti'ye giden stratejik kara yoluna ev sahipliği yapıyor; bu yol, Etiyopya'nın denize açılan ana ticaret kapısı konumunda. İsyancıların Afar'a yönelik saldırıları, başkent Addis Ababa'yı çevreleyen bölgelere doğru ilerleme çabası olarak yorumlanıyor.
İnsani yardım kaynağı, Afar'da şiddetli çatışmaların yaşandığını ve sivil kayıplar olduğunu belirtti. Etiyopya hükümeti, Tigray isyancılarını Afar'da "yıkıcı eylemler" düzenlemekle suçladı. Öte yandan, bölgedeki internet kesintisi, iletişimi zorlaştırarak bilgi akışını engelliyor. Uydu görüntüleri, Afar'ın çeşitli kasabalarında yıkımı gözler önüne seriyor. Birleşmiş Milletler, bölgede artan insani ihtiyaçlara dikkat çekerek taraflara sivil altyapıyı koruma çağrısı yaptı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Etiyopya'daki çatışma, Afrika Boynuzu'nda istikrarsızlığı derinleştiriyor. Komşu Eritre, Sudan ve Somali, savaşın doğrudan etkilerini hissediyor. Eritre, Tigray savaşında Etiyopya hükümetini desteklemekle suçlanırken, Sudan sınırında mülteci akını ve toprak anlaşmazlıkları yaşanıyor. Uluslararası toplum, ateşkes ve müzakere çağrılarını yineliyor; ancak taraflar arasındaki güvensizlik diyalog zeminini zayıflatıyor. ABD ve Avrupa Birliği, çatışmanın sona ermesi için diplomatik baskıyı artırırken, insani yardımların ulaştırılması için güvenli koridorlar talep ediyor. Çin ve Rusya ise Etiyopya hükümetine verdikleri destekle Batı'nın etkisini dengeliyor. Savaşın uzaması, bölgesel güç dengelerini değiştirebilir ve Kızıldeniz'deki jeopolitik rekabeti derinleştirebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Etiyopya ile Afrika Boynuzu'nda stratejik ortaklığını sürdürüyor; ancak çatışmaların Afar'a yayılması, Türk yatırımlarını ve ticaret yollarını riske atıyor. Afar'daki Cibuti koridoru, Etiyopya'nın dış ticaretinde kritik öneme sahip ve Türk müteahhitlik firmalarının projelerini tehdit ediyor. Ayrıca, istikrarsızlık Kızıldeniz'deki güvenlik dengelerini etkileyerek Türkiye'nin bölgesel çıkarlarını zorlaştırabilir. Türkiye, insani yardım ve diplomatik girişimlerle istikrarı desteklemeli, taraflar arasında arabuluculuk rolü üstlenmelidir.
