Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde (DKC) devam eden Ebola salgınında hayatını kaybedenlerin sayısı 4 binin üzerine çıktı. Ülkenin doğusundaki Kuzey Kivu ve Ituri eyaletlerinde etkili olan salgın, 2018 Ağustos'unda başlamasından bu yana en ölümcül Ebola vakası olarak kayıtlara geçti. Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) son verilerine göre, doğrulanmış ve olası vaka sayısı 4 bin 300'ü aşarken, ölü sayısı 4 bin sınırını geçmiş durumda. Salgının kontrol altına alınamamasının en büyük nedeni olarak bölgedeki güvenlik sorunları, halkın sağlık ekiplerine yönelik güvensizliği ve silahlı grupların saldırıları gösteriliyor.
Geçiş Kampının Yakılması ve Kitlesel Kaçış
Salgının yayılmasını önlemek için kurulan geçiş kamplarından biri olan ve Ebola vakalarının yoğun olduğu bölgede bulunan bir kamp, kimliği belirsiz kişilerce ateşe verildi. Olayda kamp tamamen kullanılamaz hale gelirken, bölgede yaşayan yaklaşık 19 bin kişi kaçmak zorunda kaldı. Kaçan kişilerin bir kısmının salgın taşıma riski yüksek bölgelere gittiği belirtiliyor. Bu durum, hem salgının yayılma hızını artırıyor hem de sağlık ekiplerinin takip ve tedavi çalışmalarını sekteye uğratıyor.
Yerel yetkililer, kampın neden yakıldığına dair soruşturma başlattı. İlk belirlemelere göre, salgınla mücadele ekiplerine yönelik öfke ve yanlış bilgilendirme sonucu çıkan olayların bir parçası olarak değerlendiriliyor. Bölgede daha önce de sağlık çalışanlarına yönelik saldırılar düzenlenmiş, tedavi merkezleri basılmıştı. Halkın bir kısmı, Ebola'nın gerçek olmadığına veya dış güçler tarafından kasıtlı olarak yayıldığına inanıyor.
Salgının Bölgesel ve Küresel Boyutu
DKC'deki Ebola salgını, 2014-2016 yılları arasında Batı Afrika'da görülen ve 11 binden fazla kişinin ölümüne yol açan salgından sonra en büyük ikinci Ebola salgını olma özelliği taşıyor. Salgın, komşu ülkelere de sıçrama riski taşıyor. Uganda, Ruanda ve Güney Sudan gibi ülkelerde alarm durumu ilan edilmiş, sınır geçişlerinde sağlık kontrolleri artırılmış durumda. DSÖ, salgını "uluslararası kamu sağlığı acil durumu" ilan etmemiş olsa da, bölgesel yayılma riskinin yüksek olduğunu vurguluyor.
Salgınla mücadelede kullanılan deneysel aşılar ve tedavi yöntemleri umut verici sonuçlar üretse de, güvenlik endişeleri nedeniyle bazı bölgelere erişim sağlanamıyor. Sağlık ekipleri, silahlı grupların kontrolündeki alanlarda çalışmakta zorlanıyor. Ayrıca, bölgedeki insani kriz ve yerinden edilmiş insan sayısının yüksekliği, salgınla mücadeleyi daha da karmaşık hale getiriyor.
Uluslararası toplum, DKC'ye sağlık personeli ve mali destek sağlasa da, salgının durdurulması için daha fazla kaynağa ve koordinasyona ihtiyaç duyuluyor. Birleşmiş Milletler, bölgede istikrarın sağlanması ve sağlık hizmetlerine güvenli erişimin temin edilmesi için çağrıda bulundu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Afrika'daki insani krizlere ve salgın hastalıklara karşı duyarlı bir dış politika izliyor. DKC'deki Ebola salgını, Türkiye'nin bölgeye yönelik insani yardımlarını ve sağlık diplomasisini artırması için bir fırsat olabilir. Türk Kızılayı ve TİKA gibi kurumlar, salgınla mücadele için tıbbi malzeme ve personel desteği sağlayabilir. Ayrıca, salgının komşu ülkelere yayılma riski, Türkiye'nin Afrika'daki ekonomik ve ticari çıkarlarını da dolaylı olarak etkileyebilir. Türkiye, bölgesel istikrarın sağlanması için uluslararası çabalara katkı sunarak Afrika'daki etkinliğini güçlendirebilir.
