İngiltere'de haziran ayı, hem sıcak hava dalgası hem de FIFA Dünya Kupası'nın etkisiyle tüketici harcamalarında belirgin bir artışa sahne oldu. Barclays bankasının yayımladığı verilere göre, özellikle bira ve online alışveriş kalemlerinde görülen bu canlanma, İngiltere milli takımının turnuvada ilerlemesiyle birlikte temmuz ayında da devam etme potansiyeli taşıyor. Ancak Barclays, tüketicilerin genel ekonomik görünüme ilişkin karamsarlığını koruduğunu, harcama artışının sürdürülebilir olmayabileceğini vurguluyor.
Güneş ve futbol tüketimi tetikledi
Barclays'in raporuna göre, haziran ayında tüketici harcamaları bir önceki yılın aynı dönemine göre %4,2 oranında arttı. Bu artışta en büyük payı, güneşli havaların etkisiyle bira satışlarındaki yükseliş ve İngiltere'nin Dünya Kupası maçlarının yayınlandığı günlerde kick-off saati civarında online alışverişte görülen ani sıçramalar oluşturdu. Raporda, tüketicilerin maç öncesi ve devre aralarında akıllı telefonlarından alışveriş yapma eğiliminde olduğu belirtildi. Özellikle İngiltere'nin galibiyet aldığı günlerde online perakende satışlarının %12'ye varan oranlarda arttığı kaydedildi.
Barclays, haziran ayındaki bu canlanmanın ardından temmuz ayında da İngiltere'nin turnuvada ilerlemesi durumunda benzer bir eğilimin sürebileceğini öngörüyor. Ancak banka, tüketici güven endekslerinin hâlâ düşük seyrettiğine ve enflasyon baskılarının devam ettiğine işaret ederek, harcama artışının geçici olabileceği uyarısında bulunuyor.
Ekonomik karamsarlık sürüyor
Barclays'in anketine katılan tüketicilerin büyük çoğunluğu, İngiltere ekonomisinin önümüzdeki 12 ayda kötüleşeceğini düşünüyor. Artan yaşam maliyeti, yüksek faiz oranları ve işsizlik endişeleri, tüketicilerin temkinli olmasına neden oluyor. Buna rağmen, Dünya Kupası ve yaz mevsiminin sunduğu fırsatlar, kısa vadeli bir harcama patlaması yarattı. Analistler, bu durumun perakende sektörü için bir nefes alma fırsatı sunduğunu, ancak uzun vadeli toparlanma için daha yapısal reformlara ihtiyaç olduğunu ifade ediyor.
Öte yandan, İngiltere Merkez Bankası'nın (BoE) faiz artırımlarının etkisiyle konut kredisi maliyetlerinin yükselmesi, tüketicilerin büyük bütçeli alımlarını ertelemelerine yol açıyor. Barclays verilerine göre, haziran ayında mobilya ve elektronik gibi dayanıklı tüketim mallarına olan talep zayıf kaldı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki bu tüketim artışı, Türkiye'nin ihracatını doğrudan etkilemese de, küresel talepteki canlanmanın bir yansıması olarak değerlendirilebilir. Ancak, İngiliz tüketicilerin karamsarlığı ve yüksek enflasyon, Türkiye'ye yönelik turizm talebinde bir yavaşlamaya işaret edebilir. Brexit sonrası ticaret anlaşmaları ve İngiltere'nin ekonomik performansı, Türkiye'nin dış ticaret dengesi açısından izlenmeye devam edilmeli. Ayrıca, İngiltere'deki faiz artışlarının küresel finansal koşulları sıkılaştırması, gelişmekte olan ülkeler için risk oluşturabilir.
