ABD'nin Delaware eyaleti, 13 Eylül Salı günü ön seçimler için sandık başına gidiyor. Bu, 8 Kasım'daki ara seçimler öncesinde planlanan son eyalet ön seçimi olma özelliği taşıyor. Delaware'deki yarışlar, ulusal siyaset için kritik önemde: Eyaletin tek temsilcilik koltuğu ve Senato koltuğu için yapılacak ön seçimler, her iki büyük partinin de kongredeki gücünü belirleyecek. Ayrıca, eyalet çapında yapılacak diğer seçimler, yerel yönetimlerin şekillenmesinde rol oynayacak.
Delaware Ön Seçimlerinde Öne Çıkan Yarışlar
Delaware'de en dikkat çeken yarış, Temsilciler Meclisi'ndeki tek koltuk için yapılan ön seçim. Mevcut Temsilci Lisa Blunt Rochester, Senato'ya adaylığını koyduğu için bu koltuk boşalıyor. Demokrat Parti'de bu koltuk için birçok aday yarışıyor; aralarında eyalet Senatörü Sarah McBride da var. McBride, eğer seçilirse ABD tarihinde Kongre'ye seçilen ilk transseksüel kadın olacak. Cumhuriyetçi Parti'de ise iş insanı Lee Murphy ve emekli polis memuru gibi isimler yarışıyor. Senato koltuğu için de Demokratlar'da Lisa Blunt Rochester, Cumhuriyetçiler'de ise iş insanı ve eski eyalet parti başkanı gibi isimler ön planda. Bu yarışlar, ulusal medyanın da ilgisini çekmiş durumda.
Ayrıca, Delaware eyaletinde vali yardımcısı, eyalet senatosu ve temsilciler meclisi üyelikleri için de ön seçimler yapılacak. Bu seçimler, eyalet siyasetinde önemli değişimlere yol açabilir. Özellikle genç seçmenlerin ve azınlıkların temsili açısından bu yarışlar takip ediliyor.
Delaware, genellikle Demokrat Parti'nin kalesi olarak biliniyor. 2020 başkanlık seçimlerinde Joe Biden, eyalette oyların %58'ini alarak kazanmıştı. Bu nedenle, ön seçimlerde Demokrat adayların genel seçimlerde avantajlı olduğu düşünülüyor. Ancak, Cumhuriyetçiler de yerel düzeyde etkili olabilecek adaylar çıkararak sürpriz yapmayı hedefliyor.
Ulusal ve Küresel Bağlam
Delaware ön seçimleri, ABD siyasetinde ara seçimlerin habercisi niteliğinde. 8 Kasım'da yapılacak ara seçimlerde Temsilciler Meclisi'nin tümü ve Senato'nun üçte biri yenilenecek. Şu anda Demokratlar her iki kanatta da çoğunluğu elinde bulunduruyor, ancak anketler Cumhuriyetçilerin Temsilciler Meclisi'nde çoğunluğu kazanabileceğini gösteriyor. Delaware gibi küçük eyaletlerdeki sonuçlar, ulusal trendler hakkında fikir verebilir. Özellikle, Başkan Biden'ın memleketi olan Delaware'deki seçim sonuçları, Biden'ın popülaritesi hakkında da ipucu sunacak.
Küresel açıdan, ABD'deki siyasi dengeler, dünya genelinde birçok ülkeyi yakından ilgilendiriyor. Özellikle Ukrayna savaşı, NATO genişlemesi, Çin ile ticaret savaşları ve iklim değişikliği gibi konularda ABD'nin pozisyonu, ara seçim sonuçlarına göre şekillenebilir. Delaware'deki ön seçimler, bu büyük resmin küçük bir parçası olsa da, ABD demokrasisinin işleyişi ve siyasi partilerin iç dinamikleri hakkında bilgi veriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'deki ara seçimler ve ön seçimler, Türkiye'yi doğrudan etkileyen sonuçlar doğurabilir. Özellikle ABD Kongresi'nde Türkiye'ye yönelik tutum, askeri işbirliği, F-16 satışı ve Suriye politikası gibi konularda belirleyici olacak. Delaware'den seçilecek senatör ve temsilciler, Türkiye-ABD ilişkilerinde söz sahibi olacak komitelerde görev alabilirler. Ayrıca, ABD'nin iç siyasetindeki dalgalanmalar, küresel ekonomi ve güvenlik dengelerini etkileyerek Türkiye'nin dış politikasına dolaylı yansıyabilir. Bu nedenle, ABD'deki seçim süreçleri Türkiye tarafından dikkatle izlenmeli.