Çin'in en üst düzey karşı casusluk kurumu olan Devlet Güvenlik Bakanlığı (MSS), Pazartesi günü yaptığı açıklamada, popüler bir artırılmış gerçeklik (AR) mobil oyununun, oyuncuların topladığı coğrafi konum ve çevresel tarama verilerini, yabancı bir savunma sanayi şirketiyle bağlantılı olabilecek bir firma aracılığıyla askeri yapay zeka (AI) modellerinin eğitiminde kullanılabileceği uyarısında bulundu. Uyarı, sivil verilerin askerileştirilmesine ilişkin medya raporlarına dayandırıldı ve söz konusu oyunun milyarlarca çevresel tarama yaptığı belirtildi. Pekin, ulusal güvenlik riski oluşturduğu gerekçesiyle vatandaşlarına bu tür oyunlardan kaçınmaları çağrısında bulundu.
Gelişmenin arka planı
Devlet Güvenlik Bakanlığı'nın uyarısı, özellikle artırılmış gerçeklik teknolojisini kullanan mobil oyunların, kullanıcıların akıllı telefonları aracılığıyla hassas coğrafi veriler toplamasına olanak tanıdığına dikkat çekiyor. Söz konusu oyunun, oyuncuların gerçek dünya konumlarını tarayarak sanal nesnelerle etkileşime geçmelerini sağladığı, bu süreçte toplanan verilerin ise yüksek çözünürlüklü haritalar ve 3 boyutlu çevre modelleri oluşturmak için kullanılabileceği ifade ediliyor. MSS, bu verilerin yabancı istihbarat kurumları veya savunma yüklenicileri tarafından askeri amaçlarla kullanılabileceğini belirterek, 'son derece hassas bilgilerin' sızdırılabileceği konusunda uyardı. Çin medyasında yer alan haberlere göre, oyunun geliştiricisi olduğu iddia edilen şirket, denizaşırı savunma bağlantılarına sahip bir firma ile işbirliği yapıyor. Bu durum, Pekin'in yabancı teknoloji şirketlerine yönelik artan şüpheciliğinin bir yansıması olarak değerlendiriliyor.
Çin yönetimi, ulusal güvenliği tehdit ettiği gerekçesiyle son yıllarda birçok yabancı uygulama ve platforma yasak getirmişti. Bu kez, oyuncuların gönüllü olarak veri sağladığı AR oyunlarına yönelik uyarı, Çin'in veri güvenliği ve casuslukla mücadele alanındaki hassasiyetinin arttığını gösteriyor. Uzmanlar, bu tür oyunların küresel ölçekte milyarlarca kullanıcıya ulaştığını ve toplanan verilerin askeri AI modelleri için kritik öneme sahip olduğunu vurguluyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Çin'in bu uyarısı, sivil teknolojilerin askeri amaçlarla kullanılmasının küresel çapta artan bir endişe kaynağı olduğu bir dönemde geldi. ABD ve diğer Batılı ülkeler, ticari uydular, sosyal medya analizleri ve mobil uygulamalar gibi sivil platformların istihbarat toplama amacıyla kullanılmasına karşı benzer uyarılarda bulunuyor. Ancak Çin'in doğrudan bir oyun şirketini hedef alması, dijital veri savaşlarının yeni bir boyut kazandığına işaret ediyor. Özellikle Asya-Pasifik bölgesinde artan askeri gerilimler ve yapay zeka yarışı, bu tür veri toplama faaliyetlerinin stratejik önemini artırıyor. Çin'in uyarısı, aynı zamanda kendi vatandaşlarının verilerini koruma altına alma çabalarının bir parçası olarak görülüyor. Ancak bu tür önlemler, uluslararası teknoloji şirketleri için pazar erişimini daha da kısıtlayabilir ve küresel dijital ekonomide yeni gerginliklere yol açabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin dijital güvenlik ve veri egemenliği politikalarını yeniden değerlendirmesi gerektiğini ortaya koyuyor. Türkiye'de de popüler olan AR tabanlı mobil oyunlar, kullanıcıların konum ve çevre verilerini toplarken, bu verilerin yabancı savunma şirketleri tarafından kullanılma riski bulunuyor. Özellikle Türkiye'nin jeopolitik konumu nedeniyle hassas askeri bölgelere ait verilerin sızdırılması, ulusal güvenlik açısından ciddi tehdit oluşturabilir. Türk yetkililerin, Çin'in uyarısını dikkate alarak yerli veri koruma mevzuatını güçlendirmesi ve bu tür oyunların denetimini artırması beklenebilir. Ayrıca, Türkiye'nin yapay zeka alanındaki ulusal stratejilerinde, sivil verilerin askerileştirilmesine karşı önlemler alması önem kazanıyor.
