Çin ve Küreselleşme Merkezi (CCG) Başkan Yardımcısı Victor Gao, Malezya'nın Penang kentinde düzenlenen Penang Barış Diyaloğu'nda yaptığı konuşmada, Çin'in ABD'nin küresel yapay zeka (AI) hakimiyeti hedefine asla izin vermeyeceğini ve Washington'un askeri odaklı yapay zeka stratejisinin dünyayı 'kötülük için yapay zeka'ya sürüklediğini söyledi. Gao, bu sözlerle ABD'nin teknoloji alanındaki hegemonya çabalarına karşı Pekin'in kararlılığını ortaya koydu.
Yapay Zeka Yarışında Kızışan Rekabet
Victor Gao'nun açıklamaları, ABD ile Çin arasında yapay zeka teknolojileri üzerinden yürütülen küresel rekabetin son perdesi olarak değerlendiriliyor. Gao, ABD'nin yapay zekayı askeri amaçlarla kullanma ve bu alanda tek başına hakimiyet kurma girişimlerinin bölgesel ve küresel istikrarı tehdit ettiğini vurguladı. Çinli yetkili, yapay zekanın insanlığın ortak yararına kullanılması gerektiğini savunarak, Çin'in bu teknolojiyi barışçıl amaçlarla geliştirdiğini ve uluslararası işbirliğine açık olduğunu ifade etti. Gao, ABD'nin Çin'e yönelik çip ve yapay zeka teknolojileri ihracatındaki kısıtlamalarını da eleştirerek, bu tür tek taraflı adımların küresel teknoloji ekosistemine zarar verdiğini belirtti. Çin, son yıllarda yapay zeka alanında büyük yatırımlar yaparak, hem sivil hem de askeri uygulamalarda hızlı ilerleme kaydetti. ABD ise Çin'in teknolojik yükselişini yavaşlatmak için çeşitli önlemler alıyor.
Güneydoğu Asya'da Dengeler
Gao'nun konuşması, Güneydoğu Asya'da artan jeopolitik gerilimlerin bir yansıması. Malezya'daki Penang Barış Diyaloğu, bölgesel güvenlik ve işbirliği konularını tartışmak üzere düzenlenen önemli bir platform. Çin'in burada yaptığı açıklamalar, ASEAN ülkelerine yönelik bir mesaj niteliği taşıyor: ABD'nin bölgedeki askeri varlığını ve teknoloji tekeli girişimlerini dengelemek. Uzmanlar, yapay zeka hakimiyetinin sadece teknolojik değil, aynı zamanda ekonomik ve askeri üstünlük anlamına geldiğini belirtiyor. Çin, Kuşak ve Yol Girişimi ile bölgede ekonomik etkisini artırırken, ABD de Indo-Pasifik stratejisiyle askeri ve teknolojik varlığını güçlendiriyor. Bu rekabet, Güneydoğu Asya ülkelerini iki büyük güç arasında denge politikası izlemeye zorluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, yapay zeka alanında kendi milli stratejilerini geliştirirken, ABD-Çin rekabetinin dışında kalmayı ve çok yönlü bir politika izlemeyi tercih ediyor. Ankara, hem Batı ile hem de Asya ülkeleriyle teknoloji işbirliğini sürdürerek, yapay zeka ekosisteminde bağımsız hareket etme kapasitesini artırmayı hedefliyor. Bu gelişme, Türkiye'nin teknoloji ithalatında çeşitliliği sağlaması ve yerli yapay zeka çözümlerine yatırım yapması gerektiğini gösteriyor. Ayrıca, küresel yapay zeka yönetişiminde söz sahibi olmak isteyen Türkiye için, Çin ve ABD arasındaki rekabet yeni fırsatlar ve riskler barındırıyor.
