Çin'in güneyindeki Guangxi bölgesinde bulunan Nanning kenti, Tayfun Maysak'ın neden olduğu şiddetli yağışlar sonucu tarihinin en yıkıcı sel felaketlerinden birini yaşıyor. Yetkililer, kent genelinde son 48 saatte metrekareye 400 milimetreyi aşan yağış düştüğünü, bunun son 60 yılın en yüksek seviyesi olduğunu açıkladı. Sel suları yüzünden en az 47 kişi hayatını kaybederken, 130 binden fazla kişi tahliye edildi. Elektrik ve su altyapısı büyük hasar gördü, birçok bölgede iletişim kesildi.
Gelişmenin arka planı
Tayfun Maysak, Filipinler'de başlayan ve Güney Çin Denizi'ni geçerek Çin anakarasına ulaşan bir tropikal fırtınaydı. Çin Meteoroloji İdaresi, fırtınanın karaya ulaştığı andan itibaren en yüksek seviye olan kırmızı alarm verdi. Nanning'in coğrafi konumu, Yongjiang Nehri havzasında olması nedeniyle su baskınlarına yatkın, ancak bu seferki yağış miktarı tüm rekorları alt üst etti. Çin yönetimi, askeri birlikleri seferber ederek kum torbaları ve pompalarla setleri güçlendirmeye çalışıyor. Bununla birlikte, nehir debisinin yükselmesi, birçok köprü ve yolu kullanılamaz hale getirdi. Kentteki bazı fabrikalar ve okullar su altında kalırken, havalimanı da geçici olarak uçuşlara kapatıldı.
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, felaketten etkilenen bölgelere acil yardım ve kurtarma ekipleri gönderilmesi talimatını verdi. Kızılhaç ve diğer yardım kuruluşları, binlerce çadır, battaniye ve gıda paketi dağıttı. Ancak sellerin yaygınlığı nedeniyle yardım malzemelerinin ulaştırılmasında zorluk yaşanıyor. Bu durum, Çin'in afet yönetimi kapasitesi hakkında soru işaretleri doğurdu.
Bölgesel ve küresel boyut
Tayfun Maysak, sadece Çin'i değil, Vietnam ve Filipinler'i de vurdu. Filipinler'de ölenlerin sayısı 23'e yükselirken, Vietnam'da 12 kişi hayatını kaybetti. Tayfun, her iki ülkede de tarım arazilerine büyük zarar verdi ve milyonlarca dolarlık hasara yol açtı. Bölgesel olarak iklim değişikliğinin etkisiyle tayfunların şiddeti ve sıklığı artıyor; bilim insanları, daha sıcak deniz suyunun bu tür ekstrem hava olaylarını tetiklediğini vurguluyor. Küresel ölçekte ise Çin'in en önemli ticaret yollarından biri olan güney limanlarındaki aksama, tedarik zincirlerinde gecikmelere neden olabilir. Özellikle elektronik ve tekstil üretim merkezi olan bölgede fabrikaların kapanması, dünya piyasalarında daralma yaratabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, doğrudan bu felaketten etkilenmemekle birlikte, küresel tedarik zincirlerindeki aksamalar Türk sanayisi ve ihracatı üzerinde dolaylı etki yaratabilir. Çin'den ithal edilen hammadde ve ara mamullerde gecikme yaşanması, otomotiv ve beyaz eşya gibi sektörlerde üretimi yavaşlatabilir. Ayrıca, iklim değişikliğine bağlı olarak şiddetlenen bu tür afetler, Türkiye'nin kendi afet yönetimi planlarını gözden geçirmesi gerektiğini hatırlatıyor. Son yıllarda sel felaketleriyle mücadele eden Türkiye, altyapı ve erken uyarı sistemlerinde benzer risklere karşı daha hazırlıklı olmalıdır.
