Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in, önümüzdeki ay Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi'de düzenlenecek BRICS Zirvesi'ne büyük bir heyetle katılması bekleniyor. Üç kaynağın Reuters'a verdiği bilgiye göre, bu ziyaret, Şi'nin Hindistan'a yedi yıl sonra yapacağı ilk ziyaret olacak ve iki ülke arasındaki ilişkilerde yeni bir döneme işaret edebilir. Zirve, Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika'nın oluşturduğu BRICS grubunun yıllık toplantısı olarak 3-5 Eylül tarihlerinde gerçekleştirilecek.
Ziyaretin arka planı ve önemi
Çin liderinin Hindistan ziyareti, iki ülke arasındaki sınır anlaşmazlıkları ve ticaret dengesizlikleri gibi konuların gölgesinde gerçekleşiyor. 2020 yılında Ladakh bölgesindeki askeri çatışmalar nedeniyle gerilen ilişkiler, son dönemde diplomatik temaslarla yumuşama sinyali vermişti. Şi'nin bu ziyareti, iki ülkenin BRICS çerçevesinde iş birliğini güçlendirme ve ikili ilişkilerde yeni bir sayfa açma çabası olarak yorumlanıyor.
Uzmanlar, ziyaretin aynı zamanda Çin'in Asya'daki nüfuzunu pekiştirme ve Hindistan ile rekabetini yönetme stratejisinin bir parçası olduğunu belirtiyor. Özellikle Batı'nın Çin'e yönelik yaptırımları ve Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle artan jeopolitik gerilimler, BRICS ülkelerinin Batı dışı alternatif arayışlarını hızlandırdı. Bu bağlamda, Şi'nin Hindistan ziyareti, gelişmekte olan ülkelerin küresel yönetimde daha fazla söz sahibi olma çabalarının bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Bölgesel ve küresel boyut
BRICS zirvesi, küresel ekonomide artan bir öneme sahip. Grubun beş ülkesi, dünya nüfusunun yaklaşık %40'ını ve küresel GSYİH'nın %25'inden fazlasını temsil ediyor. Zirvede, yeni üyelerin kabulü, ortak para birimi oluşturulması ve ticaretin yerel para birimleriyle yapılması gibi konuların ele alınması bekleniyor. Hindistan'ın ev sahipliği yapacağı zirve, aynı zamanda Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile Şi Cinping arasında ikili bir görüşmeye de zemin hazırlayabilir.
İki liderin görüşmesi, sınır anlaşmazlığının çözümüne yönelik müzakerelerde ilerleme sağlayabilir. Ayrıca, Çin'in Kuşak ve Yol Girişimi ile Hindistan'ın bu girişime yönelik endişeleri de gündeme gelebilir. Bölgesel güç dengesi açısından bakıldığında, Şi'nin ziyareti, Çin'in Güney Asya'daki etkisini artırma çabası olarak okunuyor. Pakistan ile yakın ilişkileri bulunan Çin'in, Hindistan ile normalleşme adımları, bölgedeki denklemleri etkileyebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin çok kutuplu dünya düzenine uyum sağlama çabaları açısından önemli bir gösterge. BRICS ülkeleriyle artan iş birlikleri, Türkiye'nin Batı ittifakına alternatif arayışlarını yansıtıyor. Türkiye, BRICS üyeleriyle ticaretini genişletme ve enerji alanında iş birliği yapma potansiyeli taşıyor. Ayrıca, Çin ile Hindistan arasındaki yumuşama, Türkiye'nin Orta Asya ve Kafkaslar'daki politikalarını etkileyebilir; çünkü bu bölgelerde Çin'in artan nüfuzu Türkiye'nin çıkarlarıyla zaman zaman çakışabiliyor. Sonuç olarak, Şi'nin Hindistan ziyareti, küresel güç dengelerindeki kaymaların bir parçası olarak Türkiye'nin dış politika stratejilerini de yakından ilgilendiriyor.
