Brezilya Federal Polisi, kuzeydoğu kıyılarında düzensiz yollarla ülkeye girmeye çalışan 108 Kübalı göçmeni durdurdu. Operasyon, ülkenin Roraima eyaletinde gerçekleştirilirken, göçmenlerin çoğunun Küba'daki ekonomik krizden kaçtığı belirtiliyor. Bu gelişme, geçen yıl Brezilya'ya yapılan Küba sığınma başvurularının on yıl aradan sonra ilk kez Venezüella başvurularını geçmesinin ardından geldi. Verilere göre 2023'te 2,434 Kübalı sığınma talebinde bulunurken, bu sayı Venezüellalıların (2,198) önüne geçti. Uzmanlar, artışın Küba'daki benzin, gıda ve ilaç kıtlığı ile siyasi baskılarla bağlantılı olduğunu vurguluyor.
Gelişmenin Arka Planı: Küba'dan Kaçış Dalgası
Küba, 2020'den bu yana pandemi, ABD yaptırımları ve yapısal sorunların etkisiyle derin bir ekonomik bunalım yaşıyor. Temel tüketim mallarının bulunamaması, hiperenflasyon ve elektrik kesintileri halkı göçe zorluyor. Brezilya, Kübalılar için giderek daha popüler bir geçiş noktası haline geldi; bir kısmı buradan kara yoluyla ABD'ye ulaşmayı hedefliyor. Roraima, Venezüella sınırındaki konumu nedeniyle zaten yoğun göç alıyor. Geçen yıl Brezilya'da 13,680 kişi sığınma başvurusu yaptı; bunların yüzde 18'ini Kübalılar oluşturdu. Polis, son operasyonda göçmenlerin sağlık kontrollerinin yapıldığını ve yasal işlemlerin başlatıldığını açıkladı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Küba göçü, yalnızca Brezilya'yı değil, tüm Latin Amerika'yı etkiliyor. Orta Amerika ülkeleri üzerinden ABD'ye yönelen Kübalıların sayısı 2023'te rekor kırdı. ABD'nin Küba'ya uyguladığı ambargo ve seyahat kısıtlamaları, göçü tetikleyen ana faktörler arasında. Venezüella'daki siyasi krizin yanı sıra Küba'daki durum, bölgedeki göç dinamiklerini değiştiriyor. Brezilya, göçmenlere insani vize sağlasa da, sığınma sisteminin yük altında olduğu belirtiliyor. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK), ülkelerin sığınma hakkını koruması çağrısı yaparken, uzmanlar göçün önümüzdeki yıllarda artabileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Küba ve Venezüella'daki göç dalgaları, Türkiye'nin Latin Amerika politikasını doğrudan etkilemese de, küresel göç eğilimleri açısından önemli sinyaller taşıyor. Türkiye, benzer şekilde Suriye ve Afganistan kaynaklı göç baskısıyla mücadele ederken, sığınma sistemlerinin sürdürülebilirliği her iki bölge için ortak bir sorun. Ayrıca, ABD'nin Küba ambargosu ve Venezüella politikası, Türkiye'nin bu ülkelerle olan ticari ilişkilerini dolaylı olarak etkileyebilir. Türk dış politikası, küresel güney ülkeleriyle denge arayışında, Latin Amerika'daki insani krizleri takip ediyor.