Fransa'nın güneybatısındaki Bordo kentine yaklaşık 15 kilometre mesafede ilerleyen orman yangınları, ülke tarihinde 'eşi görülmemiş' bir yaz felaketine dönüştü. İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, bölgedeki durumu 'benzeri görülmemiş' olarak nitelendirirken, Fransa ve İspanya genelinde çıkan yangınlar nedeniyle şu ana kadar yaklaşık 300 bin kişinin evlerini terk etmek zorunda kaldığı bildirildi. Bordo çevresindeki Landiras ve La Teste-de-Buch bölgelerinde günlerdir söndürülemeyen yangınlar, rüzgarın etkisiyle hızla yayılıyor. Yetkililer, Bordo'nun banliyölerine ulaşan alevlerin kontrol altına alınması için bölgeye takviye itfaiye ekipleri ve uçaklar sevk etti. Bölgede sıcaklıkların 40 dereceyi aşması ve nem oranının düşük olması, yangınlarla mücadeleyi daha da güçleştiriyor.
Yüz binlerce kişi tahliye edildi
Fransa'da Gironde bölgesinde devam eden orman yangınları, yaz aylarında ikinci kez geniş çaplı tahliyelere yol açtı. İlk büyük yangın dalgası temmuz ayında yaşanmış ve yaklaşık 37 bin kişi evlerini terk etmek zorunda kalmıştı. Şimdi ise daha geniş bir alanı etkileyen yangınlar nedeniyle 40'tan fazla beldede yaşayanlar gece yarısından itibaren güvenli bölgelere taşınıyor. Bordeaux metrosu ve otobüs hatları, tahliye edilenler için sefer sayılarını artırdı. Belediye başkanı ve yerel yetkililer, vatandaşlara evlerini acil durum çantalarıyla terk etmeleri çağrısında bulundu. Alevlerin ulaştığı bazı mahallelerde elektrik ve su kesintileri yaşanırken, itfaiye ekipleri evlerini korumak için yoğun çaba harcıyor. İçişleri Bakanı Nuñez, 'Bu yangınların boyutu ve hızı karşısında ülke olarak olağanüstü bir durumla karşı karşıyayız. Tüm kaynaklarımızı seferber ettik, ancak iklim koşulları bizim için en büyük engel' dedi.
İspanya'da da benzer bir tablo yaşanıyor. Ülkenin doğusundaki Valensiya ve kuzeyindeki Aragon bölgelerinde çıkan orman yangınları, binlerce hektarlık alanı küle çevirdi. Yetkililer, özellikle Bejís bölgesinde etkili olan yangının kontrol altına alınması için 700'den fazla itfaiyecinin görev yaptığını bildirdi. İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, yangınlardan etkilenen bölgelerde olağanüstü hâl ilan edilmesi talimatı verdi. Her iki ülkede de yangınların çıkış nedenleri arasında aşırı sıcaklar, kuraklık ve ihmalin olduğu değerlendiriliyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin bu tür felaketlerin sıklığını ve şiddetini artırdığına dikkat çekiyor.
Avrupa'nın ortak mücadelesi
Fransa ve İspanya'nın yanı sıra Portekiz, Yunanistan ve Hırvatistan da bu yaz büyük orman yangınlarıyla mücadele etti. Avrupa Birliği, üye ülkeler arasında ortak yangın söndürme uçakları filosu kurulması ve erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi konusunda çalışmalarını hızlandırdı. AB Kriz Yönetimi Komiseri Janez Lenarčič, 'Bu yaz yaşananlar, iklim değişikliğinin artık gelecek senaryosu değil, bugünümüz olduğunu gösteriyor. Birlik olarak daha etkili ve hızlı müdahale mekanizmaları geliştirmek zorundayız' ifadelerini kullandı. Özellikle Akdeniz havzasındaki ülkeler, orman yangınlarına karşı ortak bir strateji belirlenmesi çağrısı yapıyor. Ancak uzmanlar, köklü bir çözüm için sera gazı emisyonlarının azaltılması ve orman yönetimi politikalarının gözden geçirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Fransa'da yangınlarda ilk belirlemelere göre can kaybı yaşanmadı, ancak yüzlerce ev ve iş yeri kullanılamaz hale geldi. Bordo'nun önemli turistik bölgelerinden olan Atlantik kıyısındaki Dune du Pilat yakınlarındaki kamp alanları da boşaltıldı. Bölge ekonomisinin büyük ölçüde turizme dayandığı düşünülürse, yangınların yaz sezonunu olumsuz etkilemesi bekleniyor. İtfaiye ekipleri, önümüzdeki günlerde sıcaklıkların bir miktar düşeceği ve rüzgarın şiddetini azaltacağı yönündeki tahminlere rağmen, yangınların kontrol altına alınmasının günler alabileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu yangınlar, iklim değişikliğinin Avrupa genelinde yarattığı tehdidin en somut göstergelerinden biri. Türkiye, özellikle 2021 yılında yaşadığı orman yangınları felaketinden sonra yangınla mücadele kapasitesini artırmış ve alevlere karşı havadan müdahalede önemli bir ilerleme kaydetmişti. Ancak bu yaz görülen aşırı sıcaklar ve kuraklık, Türkiye'nin de benzer risklerle karşı karşıya olduğunu hatırlatıyor. Avrupa'daki bu gelişmeler, Türkiye'nin orman yangınlarıyla mücadelede iş birliği yapabileceği ülkelerle ortak mekanizmalar geliştirmesi açısından bir fırsat olabilir. Ayrıca, yangınların turizm ve ekonomi üzerindeki etkileri, iklim değişikliğine uyum politikalarının önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Türkiye, uluslararası iklim finansmanı ve teknoloji transferi konularında daha aktif rol alarak bu tür küresel krizlere karşı dayanıklılığını artırabilir.
