Eski ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton, başkanlığının ilk döneminde Donald Trump ile yakın çalışmasına rağmen, mevcut yönetimin İran politikasını sert bir dille eleştirdi. Bolton, Fransa merkezli RFI radyosuna verdiği röportajda, Trump'ı Amerikan siyasetinde bir "anomali" olarak tanımladı ve Ortadoğu'daki savaşı sona erdirmek için yürütülen müzakerelerin başarısız olmaya mahkum olduğunu söyledi. Bolton'un açıklamaları, Trump'ın ikinci döneminde izlediği dış politikanın hem eski müttefikler hem de uluslararası toplum tarafından nasıl algılandığına dair önemli ipuçları veriyor.
Bolton'dan Trump yönetimine ağır eleştiriler
John Bolton, 2018-2019 yılları arasında Trump'ın ulusal güvenlik danışmanı olarak görev yapmış ve özellikle İran konusunda şahin tavrıyla biliniyordu. Ancak Trump'ın ikinci döneminde İran'la nükleer müzakerelere yeniden başlama sinyalleri vermesi, Bolton'u rahatsız etti. Bolton, "Trump'ın İran politikası tutarsız ve zayıf. O, ABD siyasetinde bir anomali; çünkü geleneksel diplomatik normları hiçe sayıyor ve angajman yerine tehdidi tercih ediyor" dedi. Bolton, Trump'ın 2020'de İranlı General Kasım Süleymani'yi öldürme emri vermesini ise nadiren övdüğü bir hamle olarak nitelendirdi, ancak bunun stratejik bir vizyondan yoksun olduğunu ekledi.
Ortadoğu’da barış umutları tükeniyor
Bolton, İsrail ile Hamas arasındaki çatışmayı sona erdirmek için yürütülen müzakerelerin başarısız olacağını öngördü. Ona göre, Trump yönetiminin İran ve Filistin konularındaki belirsiz tutumu, bölgede kalıcı bir barışın önündeki en büyük engel. "Trump'ın öngörülemezliği, müttefikleri bile şaşırtıyor. Ortadoğu'da güven inşa etmek için istikrarlı bir politika gerekir, oysa şu an Washington'dan gelen sinyaller kafa karıştırıcı" diyen Bolton, özellikle Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi geleneksel ABD müttefiklerinin Trump'ın politikalarından duyduğu rahatsızlığa dikkat çekti.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişmeler, Türkiye'nin Ortadoğu politikası açısından kritik bir dönemde yaşanıyor. ABD'nin bölgedeki öngörülemez tutumu, Türkiye'nin İran, Irak ve Suriye'deki dengeleri yeniden gözden geçirmesine neden olabilir. Bolton'un belirttiği gibi, Trump yönetiminin İran'la müzakere masasına oturma sinyalleri, Ankara'nın Tahran'la olan ekonomik ve güvenlik ilişkilerini doğrudan etkileyebilir. Ayrıca, ABD'nin Filistin politikasındaki belirsizlik, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki enerji ve güvenlik stratejilerini de etkileyebilir. Türkiye, bölgesel istikrar için ABD'nin tutarlı bir politika izlemesini beklerken, mevcut durum Ankara'yı alternatif ittifak arayışlarına yönlendirebilir.
