Avrupa Merkez Bankası (ECB), euro bölgesinde yükselen enflasyonla mücadele kapsamında ana mevduat faizini 75 baz puan artırarak %2,25 seviyesine yükseltti. Bu karar, İran’da devam eden savaşın küresel enerji ve gıda fiyatları üzerinde yarattığı baskının ardından geldi. ECB Başkanı Christine Lagarde, yıl sonuna kadar faizlerin en az iki kez daha artırılabileceğini sinyalini verdi. Artış kararı, euro bölgesi ekonomisinin resesyon riskiyle karşı karşıya olduğu bir dönemde alındı.
Savaşın enflasyon üzerindeki etkisi
İran’daki çatışmalar, küresel petrol fiyatlarını varil başına 120 doların üzerine taşırken, doğalgaz fiyatlarında da %40’a varan artışlara neden oldu. Euro bölgesinde enflasyon oranı mayıs ayında %8,5 ile rekor kırarken, ECB’nin %2 hedefinin oldukça üzerinde seyrediyor. Merkez bankası yetkilileri, savaşın bitiş tarihinin belirsiz olması nedeniyle enflasyon beklentilerinin yukarı yönlü revize edildiğini belirtiyor. Özellikle enerji yoğun sektörlerde maliyetlerin hızla arttığına dikkat çekiliyor.
Euro bölgesi ekonomisi için riskler
Faiz artışları, borçlanma maliyetlerini yükselterek ekonomik büyümeyi yavaşlatma riski taşıyor. Almanya başta olmak üzere birçok üye ülke, teknik resesyona girme tehlikesiyle karşı karşıya. ECB, bu durumu dengelemek amacıyla yeni bir tahvil alım programı üzerinde çalışıyor. Ancak piyasalar, merkez bankasının sıkılaşma adımlarının devam edeceğine kesin gözüyle bakıyor. Analistler, eylül ayına kadar faizlerin %3 seviyesine ulaşabileceğini öngörüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ECB’nin faiz artışı, Türkiye ekonomisi için iki yönlü bir etki yaratabilir. Birincisi, euro/dolar paritesindeki olası hareketler ihracat gelirlerini doğrudan etkileyebilir. İkincisi, küresel faizlerin yükselmesi gelişmekte olan ülkelerden sermaye çıkışını hızlandırarak TL üzerinde baskıyı artırabilir. Türkiye, İran’a komşu bir ülke olarak enerji fiyatlarındaki artıştan doğrudan etkilenirken, ECB kararları Türk Merkez Bankası’nın para politikasını da yakından ilgilendiriyor. Yüksek enflasyonla mücadele eden Türkiye, küresel faiz artışlarının yarattığı dış şoklara karşı kırılgan durumda.
