İngiltere'de siyasi kriz derinleşiyor: Savunma Bakanı John Healey, Perşembe günü yaptığı açıklamayla görevinden istifa ettiğini duyurarak Başbakan Keir Starmer ve Hazine'yi silahlı kuvvetlere yeterli kaynak sağlamamakla suçladı. Healey'in istifası, Starmer hükümetinin karşı karşıya olduğu baskıyı kritik bir noktaya taşıdı. Bu gelişme, önümüzdeki hafta yapılacak önemli bir ara seçim öncesinde yaşanırken, ülke aynı zamanda Belfast'ta yükselen göç karşıtı ayaklanmalarla boğuşuyor.
Healey'in İstifası ve Savunma Bütçesi Krizi
John Healey, istifa mektubunda, "Silahlı kuvvetlerimizin modernizasyonu için acil ve yeterli fon sağlanması konusunda Hazine ile aylardır süren görüşmelerde somut bir ilerleme kaydedilemedi" ifadelerine yer verdi. Healey, özellikle Kraliyet Donanması'nın envanterindeki yaşlanan gemilerin bakım ve yenileme masraflarının karşılanamadığını, bunun ulusal güvenliği riske attığını vurguladı. Healey'in istifası, Savunma Bakanlığı'nda görev yapan üst düzey bir ismin, bütçe kesintileri nedeniyle istifa ettiği ilk olay değil. Geçen ay Savunma Bakanlığı Müsteşarı Sir Richard Powell da benzer gerekçelerle görevden ayrılmıştı. Starmer yönetimi, Savunma Bakanlığı'nın taleplerine karşılık olarak, mevcut ekonomik koşullar nedeniyle bütçe artışının mümkün olmadığını savunuyor. Ancak muhalefet partileri ve askeri yetkililer, bu tutumun İngiltere'nin NATO yükümlülüklerini yerine getirmesini engelleyebileceği uyarısında bulunuyor.
Healey'in istifasının ardından, Başbakan Starmer'ın Savunma Bakanlığı'na atayacağı isim merakla bekleniyor. Hükümet içinden ve muhalefetten gelen ilk tepkiler, bu krizin Starmer'ın liderlik otoritesine darbe vurduğu yönünde. İşçi Partisi'nin eski savunma bakanlarından Lord Peter Mandelson, "Bu istifa, hükümetin askeri caydırıcılık konusundaki kararlılığının sorgulanmasına yol açacaktır" dedi.
Göç Karşıtı Ayaklanmalar ve Ara Seçim Baskısı
Savunma Bakanlığı krizinin yanı sıra, Starmer hükümeti Belfast'ta patlak veren göç karşıtı şiddet olaylarıyla da baş etmeye çalışıyor. Kuzey İrlanda'nın başkenti Belfast'ta geçtiğimiz hafta sonu başlayan ve giderek şiddetlenen protestolarda, sığınmacıların kaldığı bir otele saldırı düzenlendi. Polis, 20'den fazla kişiyi gözaltına alırken, olaylarda 10 polis memuru yaralandı. Başbakan Starmer, "Şiddetin hiçbir biçimine müsamaha gösterilmeyeceğini" belirterek, hükümetin kamu düzenini sağlamak için her türlü önlemi alacağını söyledi. Ancak muhalefet partileri, hükümetin göç politikasının bu tür olayları körüklediğini iddia ediyor. Göçmen karşıtı söylemlerin Avrupa genelinde yükseldiği bir dönemde, İngiltere'deki bu gelişmeler, hükümetin göç konusundaki duruşunu daha da zorlaştırıyor.
Bu çifte kriz, Starmer'ı önümüzdeki hafta yapılacak ara seçim öncesinde oldukça zor bir durumda bırakıyor. Anketler, İşçi Partisi'nin popülaritesinin düştüğünü, Muhafazakar Parti ve aşırı sağcı Reform UK'nin oy oranlarının arttığını gösteriyor. Uzmanlar, Healey'in istifasının seçim kampanyasını olumsuz etkileyeceğini ve parti içinde Starmer'a karşı muhalefeti artırabileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki siyasi kriz, Türkiye'yi doğrudan etkilemese de, NATO'nun önemli bir üyesindeki istikrarsızlık küresel güvenlik açısından dikkatle izlenmelidir. İngiltere'nin savunma bütçesindeki kısıntılar, NATO'nun Doğu Avrupa'daki caydırıcılık kapasitesini zayıflatabilir. Ayrıca, göçmen karşıtı ayaklanmaların Avrupa'da yayılma potansiyeli, Türkiye'nin göç ve sığınmacı politikaları üzerinde dolaylı baskı oluşturabilir. Bu gelişmeler, Türkiye'nin NATO içindeki konumunu ve Batı ile ilişkilerini yeniden değerlendirmesini gerektirebilir.
