Britanya siyasetinde adından sıkça söz ettiren Andy Burnham, Başbakan Keir Starmer'ın en olası halefi olarak öne çıkıyor. İşçi Partisi'nin 'kuzeyin kralı' lakaplı bu ismi, hem Westminster koridorlarında hem de işçi sınıfının yoğun olduğu kuzey İngiltere'de eşit derecede rahat hareket edebilmesiyle tanınıyor. 2017'den bu yana Greater Manchester Belediye Başkanı olarak görev yapan Burnham, özellikle pandemi döneminde merkezi hükümetle yaşadığı gerilimlerle ulusal çapta dikkat çekti. Şimdi ise partinin bir sonraki genel seçimlerde başbakan adayı olarak gösterilmesine kesin gözüyle bakılıyor.
Westminster'dan Yerel Yönetime Bir Siyasi Yolculuk
54 yaşındaki Burnham, siyasi kariyerine 2001 yılında Leigh milletvekili olarak başladı. Tony Blair ve Gordon Brown hükümetlerinde sağlık bakanlığı, kültür bakanlığı ve göçmenlikten sorumlu devlet bakanlığı gibi kritik görevler üstlendi. Ancak asıl çıkışını 2010'da İşçi Partisi liderlik seçiminde Ed Miliband'a karşı yarışarak yakaladı. O dönemde partinin sol kanadını temsil eden Burnham, liderlik yarışını kaybetse de tabandaki popülaritesini korudu. 2015'te milletvekilliğinden istifa ederek Greater Manchester belediye başkanlığına talip oldu. Bu hamlesi, onu Westminster'ın 'güneyli' siyasetinden uzaklaştırıp, kuzeyin sesi haline getirdi.
Belediye başkanı olarak Burnham, ulaşım, konut ve sağlık politikalarında merkezi hükümetle sık sık karşı karşıya geldi. Özellikle COVID-19 salgını sırasında, Londra'nın kuzey bölgelerine yeterli destek sağlamadığını savunarak ulusal bir figür haline geldi. 'Levelling Up' (Bölgeler Arası Farkların Kapatılması) politikasının en ateşli savunucularından biri olan Burnham, bölgesel eşitsizlikleri gidermek için daha fazla yetki ve bütçe talep ediyor.
Başbakanlık Yarışı ve Ulusal Boyut
Keir Starmer'ın anketlerdeki zorlu durumu ve partideki düşüş, Burnham'ı başbakanlık için en güçlü alternatif haline getiriyor. İşçi Partisi içinde 'orta yolcu' olarak nitelendirilen Burnham, Starmer'ın merkez sağ politikalarına karşı daha sosyal demokrat bir çizgi izliyor. Ancak partiyi bölmeden birleştirme yeteneği, onu liderlik için ideal aday yapıyor. Anketler, Burnham'ın özellikle kuzeydeki eski İşçi seçmenlerini geri kazanma potansiyeline sahip olduğunu gösteriyor. Brexit referandumu sonrası bu bölgelerde Muhafazakar Parti'ye kayan oylar, Burnham'ın popülist söylemleriyle tekrar İşçi saflarına çekilebilir.
Ulusal medyada sıkça 'Britanya'nın Biden'ı olarak anılan Burnham, koronavirüs krizindeki yönetimiyle takdir topladı. Ancak eleştirmenleri, tam anlamıyla ulusal bir vizyona sahip olmadığını ve daha çok yerel politikada etkili olduğunu savunuyor. Yine de, Starmer'ın istifası durumunda partinin iç dinamikleri Burnham'ı doğal lider olarak öne çıkaracak gibi görünüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Andy Burnham'ın olası bir başbakanlığı, Türkiye-İngiltere ilişkilerinde önemli değişikliklere yol açmayabilir. Ancak Burnham'ın bölgesel eşitsizliklere odaklanan politikaları, Türkiye'nin de benzer sorunlar yaşadığı göz önüne alındığında iki ülke arasında yerel kalkınma işbirlikleri için bir zemin oluşturabilir. Burnham'ın göçmen yanlısı söylemleri, Türk diasporası açısından da olumlu karşılanabilir. Öte yandan, İngiltere'nin Avrupa Birliği sonrası dış politikada daha bağımsız bir çizgi izlemesi, Türkiye ile ticari ve diplomatik ilişkilerde yeni fırsatlar yaratabilir. Ancak Burnham'ın dış politika vizyonu henüz tam olarak bilinmediğinden, somut çıkarımlar yapmak için erken.