The Economist dergisinin genel yayın yönetmeni John Prideaux, haftalık Checks and Balance bülteninde Amerikan siyasetinde aktivist solun yükselişini ele alıyor. Prideaux'ya göre, Bernie Sanders ve Alexandria Ocasio-Cortez gibi isimlerin öncülüğünde şekillenen bu yeni siyasi akım, geleneksel sosyalist partilerden farklı bir karakter taşıyor. Amerikan sosyalizmi, Avrupa'daki emekçi sınıf temelli partilerin aksine, daha çok kimlik siyaseti, iklim değişikliği ve gelir eşitsizliği gibi konulara odaklanıyor. Bu durum, ABD'de sosyalizmin neden bu kadar tuhaf bir görünüm sergilediğini açıklıyor.
Gelişmenin Arka Planı
Son yıllarda ABD'de sosyalist fikirlere ilgi artsa da, bu akım klasik Marksist veya sosyal demokrat partilerden çok farklı. Örneğin, Demokratik Sosyalistler (DSA) gibi gruplar, üniversite kampüslerinde ve genç seçmenler arasında popülerlik kazanırken, işçi sendikaları ve endüstriyel işçi sınıfıyla zayıf bağlantılara sahip. Prideaux, bu durumun Amerikan tarihindeki sendikal hareketin zayıflığı ve bireycilik kültürüyle ilişkili olduğunu vurguluyor. Ayrıca, 2008 mali krizi ve 2020 pandemisi gibi krizlerin, kapitalizme yönelik eleştirileri körüklediğini ancak bunun geleneksel sosyalist partilerin değil, daha çok taban örgütlenmeleri ve dijital aktivizmin güçlenmesine yol açtığını belirtiyor.
Bu yeni siyasi sınıfın en belirgin özelliği, Washington dışındaki aktivist ağlar aracılığıyla hareket etmesi. Örneğin, 'Justice Democrats' gibi oluşumlar, ilerici adayları kongre seçimlerinde destekleyerek Demokrat Parti içinde bir güç dengesi oluşturmaya çalışıyor. Ancak Prideaux, bu hareketin henüz geniş tabanlı bir seçim zaferi kazanamadığını ve daha çok sembolik zaferlerle sınırlı kaldığını ifade ediyor.
Bölgesel veya Küresel Boyut
Amerikan sosyalizminin bu tuhaf yükselişi, sadece ABD iç dinamikleriyle sınırlı değil. Küresel düzeyde, Brezilya, Hindistan ve Avrupa ülkelerinde de benzer eğilimler görülüyor. Geleneksel sol partilerin düşüşü, yerini daha çevreci, liberal ve kimlik odaklı hareketlere bırakıyor. Örneğin, Avrupa'da Yeşil partiler ve PODEMOS gibi oluşumlar, benzer bir dönüşümün parçası. Ancak ABD'de sosyalizmin bu şekilde yeniden yorumlanması, özellikle iki partili sistemin kırılganlığını da ortaya koyuyor. Demokrat Parti içindeki ilerici kanat ile merkezciler arasındaki gerilim, parti içi çatışmaları derinleştiriyor.
Bu durum, ABD dış politikasını da etkileyebilir. İlerici kanat, geleneksel hanedanlık ve askeri müdahalecilik karşıtı bir duruş sergiliyor; bu da özellikle Orta Doğu'da ABD'nin rolünü sorgulatan bir yaklaşım. Ancak Prideaux, bu hareketin henüz dış politika üzerinde somut bir etki yaratmaktan uzak olduğunu, çünkü önceliklerinin iç meseleler olduğunu vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'deki sosyalist hareketin bu tuhaf yükselişi, Türkiye açısından dolaylı da olsa önemli ipuçları taşıyor. Öncelikle, küresel solun dönüşümü, Türkiye'deki sol partilerin de benzer bir kimlik bunalımı yaşayabileceğini gösteriyor. Ayrıca, bu akımın ABD dış politikasındaki olası etkisi, özellikle Suriye ve Doğu Akdeniz'deki dengeleri yumuşatabilir; ancak şu an için bu etki sınırlı. Türkiye'nin kendi iç siyasetinde, sosyalist partilerin kamuoyunda görünürlüğü arttıkça, benzer bir adaptasyon süreci izlenebilir. Ancak ABD'deki hareketin Türkiye'ye doğrudan bir yansıması beklenmemeli; zira iki ülkenin siyasi kültürleri ve ekonomik yapıları oldukça farklı.
