ABD'de yapılan son anketler, Z kuşağı ve genç yetişkinler arasında sosyalist fikirlere ilginin giderek arttığını gösteriyor. Pew Araştırma Merkezi'nin 2023 verilerine göre, 18-29 yaş arası Amerikalıların yüzde 44'ü sosyalizme olumlu bakıyor. Bu oran, 30 yaş üstünde yüzde 30'a düşüyor. Gençlerin kapitalizme mesafeli duruşu, on yılı aşkın süredir devam eden bir eğilim. Ancak son yıllarda bu eğilim, özellikle ekonomik krizler, artan eşitsizlik ve iklim krizi gibi faktörlerle daha da belirginleşti. Demokrat Parti, 2024 seçimleri öncesinde, bu kuşağın oylarını almak için somut politikalar geliştirmek zorunda. Aksi takdirde gençlerin sandığa gitmesi veya üçüncü parti adaylara yönelmesi, Demokratların seçim şansını zora sokabilir.
Ekonomik Güvensizlik ve Sistem Eleştirisi
Genç Amerikalılar, büyük bir ekonomik belirsizlikle karşı karşıya. Student loan borçları 1,7 trilyon doları aşarken, konut fiyatları son beş yılda yüzde 40 arttı. Asgari ücret 2009'dan bu yana federal düzeyde 7,25 dolarda sabit kalırken, enflasyon alım gücünü ciddi şekilde eritti. Harvard Üniversitesi'nin 2023 gençlik anketine göre, 18-29 yaş arasındakilerin yüzde 58'i ABD ekonomik sisteminin adaletsiz olduğunu düşünüyor. Bu oran, 2010'da yüzde 40'tı. Sosyalist fikirlere ilgi, bu ekonomik adaletsizlik algısından besleniyor.
Demokrat Parti'nin bu kuşağa yönelik vaatleri ise genellikle yetersiz kalıyor. Bernie Sanders'ın Medicare for All ve ücretsiz üniversite gibi popüler politikaları, parti içinde bile yeterli desteği bulamıyor. Gençler, Demokratların bu konularda somut adım atmamasını, sistemin bir parçası olarak görüyor. Bu da sosyalist alternatiflere olan ilgiyi artırıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu eğilim sadece ABD'ye özgü değil. Avrupa'da da gençler arasında sosyal demokrat ve sol popülist partilere yönelim artıyor. Birleşik Krallık'ta Labour Partisi'nin gençler arasında popülerliği, Almanya'da Yeşiller ve Sol Parti'nin genç seçmenlerdeki oy oranları yükseliyor. Latin Amerika'da ise Şili ve Kolombiya'da gençlerin desteğiyle solcu liderler iktidara geldi. Küresel ölçekte, neoliberal politikaların 2008 krizinden bu yana sorgulanması, gençlerin alternatif arayışını körüklüyor. ABD'deki bu trend, dünya siyasetinde sol dalganın yükselişiyle paralel ilerliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de benzer bir gençlik memnuniyetsizliği ve sisteme güvensizlik eğilimi mevcut. Ancak ABD'deki sosyalist akım, Türkiye'ye doğrudan yansımıyor. Yine de küresel gençlik hareketlerinin talepleri (ekonomik adalet, iklim kriziyle mücadele, katılımcı demokrasi) Türkiye'deki gençleri de etkiliyor. Türkiye'de genç işsizliği %20'nin üzerinde ve gençlerin siyasi partilere güveni düşük. Bu durum, üçüncü parti veya yeni siyasi oluşumlara zemin hazırlayabilir. ABD'deki gelişmeler, Türk siyasi partilerine genç seçmeni kazanmak için daha somut ve yenilikçi politikalar geliştirmeleri gerektiğini gösteriyor.
