Almanya, İngiltere'nin Avrupa Birliği'nin elektrikli araç tedarik zinciri düzenlemelerinden muaf tutulmasına karşılık, Londra'nın Çin yapımı elektrikli araçlara ek gümrük tarifesi uygulamasını talep ediyor. Berlin'in bu hamlesi, Avrupa'nın Çin'e karşı ortak ticaret cephesi oluşturma çabasının bir parçası olarak öne çıkıyor.
Made in Europe Muafiyeti ve Tarife Şartı
Almanya hükümeti, İngiltere'nin "Made in Europe" olarak adlandırılan ve Avrupa Birliği'nin elektrikli araçlara yönelik yerli üretim teşviklerinden yararlanmasını sağlayacak muafiyet mekanizmasına erişimini, Çin menşeli elektrikli araçlara yönelik ek tarifelerin kabul edilmesi şartına bağlamak istiyor. Bu talep, İngiltere'nin Brexit sonrası AB ile ticari ilişkilerini yeniden şekillendirdiği bir dönemde geldi.
AB, geçtiğimiz yıl Çin'den ithal edilen elektrikli araçlara yönelik olarak, sübvansiyonlu olduğu gerekçesiyle ek telafi edici tarifeler uygulamaya başlamıştı. Bu tarifeler, Çinli üreticilerin Avrupa pazarındaki rekabet gücünü dengelemeyi amaçlıyor. Almanya, İngiltere'nin bu düzenlemelere uyum sağlamaması halinde, kendi pazarının Çin araçları için bir kaçış kapısı haline gelebileceğinden endişe ediyor.
İngiltere ise henüz konuya ilişkin net bir tavır almadı. Londra, AB'nin tarife politikalarından bağımsız hareket etme hakkını saklı tutarken, aynı zamanda Avrupa pazarına erişimini korumak istiyor. İngiliz hükümeti kaynakları, görüşmelerin devam ettiğini ve henüz bir anlaşmaya varılmadığını belirtiyor.
Avrupa'nın Çin Politikasında Birlik Arayışı
Almanya'nın bu talebi, Avrupa'nın Çin'e karşı ticaret politikasında bir birlik oluşturma çabasının yansıması. AB, Çin'in elektrikli araç sektörüne sağladığı devlet desteklerini haksız rekabet olarak değerlendiriyor ve bu konuda Dünya Ticaret Örgütü nezdinde de girişimlerde bulunmuştu. Ancak üye ülkeler arasında Çin'e karşı tutum farklılıkları bulunuyor; özellikle Alman otomotiv devleri, Çin pazarına olan bağımlılıkları nedeniyle daha temkinli bir yaklaşım sergiliyor.
İngiltere'nin AB'nin tarife rejimine tabi olmaması, Çinli üreticiler için stratejik bir avantaj oluşturabilir. İngiltere'ye serbestçe giren Çin araçları, buradan AB pazarına sızabilir veya İngiliz pazarında AB üreticilerine karşı haksız rekabet yaratabilir. Almanya, bu riski ortadan kaldırmak için İngiltere'yi ikna etmeye çalışıyor.
Öte yandan, İngiltere'nin kendi otomotiv sektörü de Çin ile rekabette zorlanıyor. İngiliz hükümeti, yerli elektrikli araç üretimini desteklemek için çeşitli teşvik paketleri açıklamış durumda. Ancak Çin'in düşük maliyetli ve yüksek teknolojili araçları, Avrupa genelinde olduğu gibi İngiltere'de de pazar payını artırıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Almanya'nın İngiltere'ye yönelik tarife talebi, Türkiye'nin Avrupa Birliği ile Gümrük Birliği ilişkisi ve kendi elektrikli araç stratejisi açısından dolaylı da olsa önem taşıyor. Türkiye, AB'nin Çin'e yönelik tarifelerine taraf olmadığı gibi, İngiltere ile de Serbest Ticaret Anlaşması'na sahip. Eğer İngiltere AB'nin tarife rejimine yaklaşırsa, Türkiye üzerinden yapılan ticaretin kuralları da etkilenebilir. Ayrıca Türkiye'nin yerli elektrikli aracı Togg'un Avrupa pazarındaki konumu, AB'nin Çin politikasındaki bu tür hamlelerden etkilenebilir. Türk dış politikası açısından ise, Avrupa'nın Çin'e karşı ortak tutum arayışı, Türkiye'nin denge siyasetini zorlayabilir.
