Çin'in en büyük e-ticaret şirketlerinden Alibaba, Çarşamba günü hisse senedi fiyatında 10 ayın en büyük günlük artışını kaydetti. Bu yükseliş, ABD, Güney Kore ve Tayvanlı teknoloji şirketlerinin öncülük ettiği küresel rallinin gerisinde kalan Çinli teknoloji devlerinin toparlanma sinyali olarak yorumlanıyor. Yatırımcılar, Çin hükümetinin sektöre yönelik düzenleyici baskıyı hafifletebileceği ve ekonomik teşviklerin teknoloji şirketlerine olumlu yansıyabileceği beklentisiyle alıma geçti.
Gelişmenin arka planı
Alibaba hisseleri, Çarşamba günü Hong Kong Borsası'nda yüzde 8,5'in üzerinde değer kazanarak 105 Hong Kong dolarına yükseldi. Bu, şirketin Eylül 2023'ten bu yana gördüğü en yüksek günlük artış oldu. Benzer şekilde, JD.com ve Tencent gibi diğer büyük Çinli teknoloji hisseleri de yüzde 5 ila 7 arasında prim yaptı. Çin'in teknoloji endeksi Hang Seng Tech, günü yüzde 4,6 artışla kapattı.
Bu toparlanma, Çin teknoloji sektörünün uzun süredir devam eden durgunluğunun ardından geldi. 2021'den bu yana Pekin yönetiminin getirdiği sıkı düzenlemeler, antitröst soruşturmaları ve veri güvenliği yasaları, sektörün büyümesini ciddi şekilde sınırlamıştı. Ayrıca, ABD ile Çin arasındaki teknoloji savaşı ve yarı iletken ambargoları da Çinli şirketlerin uluslararası rekabet gücünü zayıflatmıştı.
Bölgesel veya küresel boyut
Çinli teknoloji hisselerindeki bu yükseliş, küresel piyasalarda yapay zeka odaklı teknoloji rallisinin Çin'e de sıçrayabileceği umudunu besliyor. ABD'de Nvidia, Microsoft ve Alphabet gibi şirketler geçen yıl boyunca yapay zeka yatırımları sayesinde büyük değer kazanırken, Çinli rakipleri ABD'nin çip ambargoları nedeniyle geride kalmıştı. Ancak son haftalarda Çin, yerli yapay zeka modellerine ve yarı iletken üretimine yönelik teşvikleri artırdı. Ayrıca, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping'in özel sektöre desteğini yinelemesi ve ekonomik büyümeyi hızlandırma sözü vermesi, yatırımcı güvenini artırdı.
Uzmanlar, Çin teknoloji hisselerinin hâlâ ABD'li emsallerine göre indirimli işlem gördüğüne dikkat çekiyor. Örneğin, Alibaba'nın fiyat/kazanç oranı 12 civarında seyrederken, Amazon'un oranı 40'ın üzerinde. Bu da Çinli hisselerin potansiyel bir değerlenme fırsatı sunduğunu gösteriyor. Ancak jeopolitik riskler ve düzenleyici belirsizlikler, toparlanmanın sürdürülebilirliği konusunda soru işaretleri yaratıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Çin teknoloji hisselerindeki bu toparlanma, Türkiye'nin teknoloji ve ticaret politikaları açısından dolaylı etkiler taşıyor. Türkiye, Çin ile ticari ilişkilerini derinleştirirken, Çinli teknoloji devlerinin büyümesi, Türk şirketlerine ortaklık ve yatırım fırsatları sunabilir. Öte yandan, Çin'in küresel teknoloji rekabetinde güçlenmesi, ABD ile Türkiye arasındaki ticari dengeleri de etkileyebilir. Türkiye'nin yapay zeka ve teknoloji alanındaki hedefleri göz önüne alındığında, bu gelişme, Çin ile teknoloji transferi ve iş birliği potansiyelini gündeme getiriyor. Ancak jeopolitik kırılganlıklar nedeniyle Türkiye'nin dengeli bir yaklaşım benimsemesi gerekiyor.
