Güney Afrika merkezli Absa Group Ltd., Kenya'daki iştirakindeki payını yüzde 85'e çıkarmak için 238,7 milyon dolar (yaklaşık 4,3 milyar Kenya şilini) tutarında bir hissedar çağrısı (tender offer) başlatmayı planlıyor. Banka, mevcut azınlık hissedarlarına hisse başına 13,5 Kenya şilini (yaklaşık 2,40 TL) teklif edecek. Açıklama, Cuma günü Nairobi Borsası'na yapılan bir bildirimle duyuruldu. Absa'nın bu adımı, Doğu Afrika'nın en büyük ekonomisi olan Kenya'nın büyüme potansiyeline olan güveni yansıtıyor. Banka halihazırda Absa Bank Kenya'da yüzde 68,5 hisseye sahip ve bu oranı yüzde 85'e yükseltmek için gerekli düzenleyici onayları almayı bekliyor.
Gelişmenin arka planı
Absa, 2005 yılında Barclays Bank'ın Kenya birimini satın alarak ülkeye girmişti. 2018'de Barclays Grubu'ndan ayrılma süreci tamamlandıktan sonra banka, Absa markası altında faaliyetlerine devam ediyor. Kenya birimi, Absa'nın Afrika kıtasındaki en önemli iştiraklerinden biri konumunda. Banka, 2023 mali yılında 12,1 milyar Kenya şilini net kar açıklamıştı. Hissedar çağrısı, Absa'nın Kenya birimine olan bağlılığını ve bölgedeki büyüme stratejisini pekiştirme amacı taşıyor. Banka yetkilileri, Kenya'nın genç nüfusu, artan dijital bankacılık kullanımı ve altyapı yatırımlarının uzun vadede büyümeyi destekleyeceğini vurguluyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Absa'nın hamlesi, uluslararası yatırımcıların Doğu Afrika'ya olan ilgisini yeniden gündeme taşıdı. Kenya, Doğu Afrika Topluluğu'nun (EAC) en büyük ekonomisi olmasının yanı sıra, Doğu Afrika Ortak Pazarı'nın da merkezi konumunda. Ülke, son yıllarda fintech alanında kaydettiği ilerlemelerle dikkat çekiyor. M-Pesa gibi mobil para hizmetlerinin yaygınlığı, bankacılık sektöründe dijital dönüşümü hızlandırmış durumda. Absa'nın pay artırımı, diğer Güney Afrika bankalarının da kıta genelinde genişleme stratejileri izlediği bir dönemde gerçekleşiyor. Standard Bank ve FirstRand gibi rakipler de Nijerya, Gana ve Uganda gibi ülkelerde varlıklarını artırma çabası içinde. Bu durum, Güney Afrika sermayesinin Sahra Altı Afrika'da artan etkisini gösteriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Absa'nın Kenya'daki yatırımı, doğrudan Türkiye ile ilgili olmasa da küresel ölçekte sermaye akışlarının yön değiştirdiğine işaret ediyor. Doğu Afrika, Türkiye'nin Afrika açılımı kapsamında önem verdiği bölgelerden biri. Türk şirketleri Kenya'da inşaat, enerji ve tekstil sektörlerinde faaliyet gösteriyor. Absa gibi büyük bir bankanın pay artırımı, bölgenin yatırım ortamına duyulan güveni artırabilir. Bu durum, Türk yatırımcıların da Kenya'ya olan ilgisini canlı tutabilir. Ayrıca, Doğu Afrika'da artan rekabet, Türk bankalarının bölgede daha aktif rol alması için bir fırsat sunabilir. Ancak, döviz kuru dalgalanmaları ve siyasi riskler, Türk yatırımcılar için dikkat edilmesi gereken unsurlar arasında.