ABD’li çiftçiler, ticaret anlaşmazlıkları, düşük emtia fiyatları ve yükselen maliyetlerin tarım ekonomisini zorladığı bir dönemde Kanada ve Meksika’yı vazgeçilmez ihracat pazarları olarak görüyor. Iowa’lı çiftçi Stu Swanson, birçok üreticinin maddi baskılar altında giderek azalan bir umutla çalıştığını söylüyor. ABD, Meksika ve Kanada arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması (USMCA), tarım sektörü için kritik bir cankurtaran halatı işlevi görüyor.
Gelişmenin Arka Planı
USMCA, 2020 yılında yürürlüğe giren ve NAFTA’nın yerini alan bir ticaret anlaşmasıdır. Anlaşma, ABD tarım ürünlerinin Kanada ve Meksika pazarlarına gümrüksüz veya düşük gümrükle erişimini sağlıyor. 2022’de ABD’nin tarım ihracatının yaklaşık yüzde 30’u bu iki ülkeye yapıldı. Swanson gibi çiftçiler, soya fasulyesi, mısır ve domuz eti gibi ürünlerini ABD iç piyasasında satmakta zorlanırken, komşu ülkelere yapılan ihracat hayati önem taşıyor.
Ancak, ABD’deki siyasi tartışmalar ve anlaşmanın 2026’daki gözden geçirme süreci belirsizlik yaratıyor. Bazı siyasetçiler USMCA’nın işçi hakları ve çevre standartları konusunda yeterince ileri gitmediğini savunuyor. Olası bir değişiklik veya anlaşmanın sona ermesi, çiftçiler için ihracat pazarlarının daralması anlamına gelecek.
Bölgesel ve Küresel Boyut
USMCA sadece ABD için değil, küresel tarım ticareti için de önemli. Kanada ve Meksika, ABD’nin en büyük iki tarım ihracat pazarıdır. Anlaşma, Kuzey Amerika’da tedarik zincirlerini entegre ederek bölgesel gıda güvenliğine katkıda bulunuyor. Ancak, Çin gibi diğer büyük tarım ithalatçılarının ABD’ye yönelik ticari kısıtlamaları, çiftçileri alternatif pazarlara yöneltiyor.
Avrupa Birliği ve Latin Amerika ülkeleri de ABD tarım ürünleri için potansiyel pazarlar olsa da, lojistik maliyetler ve ticaret engelleri bu alternatifleri sınırlıyor. Uzmanlar, ABD’li çiftçilerin kısa vadede Kanada ve Meksika’ya olan bağımlılığının artacağını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD’deki tarım krizi ve USMCA’nın önemi, Türkiye için de çıkarımlar içeriyor. Türkiye, tarım ürünleri ihracatında AB’ye bağımlıyken, benzer ticaret anlaşmazlıklarından etkilenebilir. ABD’nin tarım politikalarındaki değişim, küresel emtia fiyatlarını etkileyerek Türkiye’nin ithalat maliyetlerini artırabilir. Ayrıca, Türkiye’nin kendi serbest ticaret anlaşmalarını güçlendirme ihtiyacını ortaya koyuyor. Bölgesel olarak, Türkiye’nin tarım ihracatında alternatif pazarlar bulma çabaları, benzer bağımlılık sorunlarına karşı hazırlıklı olmayı gerektiriyor.