ABD Tarım Bakanlığı (USDA), Pazartesi günü yaptığı açıklamada, Teksas ve New Mexico eyaletlerindeki hayvanlarda et yiyen kurtçuk (screwworm) olarak bilinen parazitin neden olduğu üç yeni vakanın tespit edildiğini duyurdu. Bu gelişme, yetkililerin parazitin yayılmasını engellemek için karantina bölgeleri oluşturmasına ve kısırlaştırılmış sinek bırakma gibi yöntemlerle mücadele başlatmasına yol açtı. Söz konusu parazit, hayvanların açık yaralarına yerleşerek dokuları canlıyken tüketiyor ve tedavi edilmezse ölümcül olabiliyor.
Gelişmenin arka planı
Et yiyen kurtçuk (Cochliomyia hominivorax) larvaları, insanlar da dahil olmak üzere sıcakkanlı hayvanların canlı dokularıyla besleniyor. Dişi sinekler, yaralara yumurta bırakıyor ve 24 saat içinde çıkan larvalar, dokuyu kemirerek derinleşen yaralar açıyor. USDA, salgının yayılmasını önlemek amacıyla Teksas'ın Cameron County bölgesinde ve New Mexico'nun Hidalgo County bölgesinde karantina uygulaması başlattı. Ayrıca, kısırlaştırılmış erkek sineklerin salınması yöntemiyle üreme döngüsünü kırmayı hedefliyor. Bu yöntem, 1950'lerden beri başarıyla kullanılan çevre dostu bir mücadele tekniği.
Son vakalar, Haziran ayında tespit edilen ilk vakanın ardından geldi. O tarihten bu yana toplam vaka sayısı 26'ya yükseldi. USDA, hayvan sahiplerine yaraları düzenli kontrol etmeleri ve şüpheli durumları derhal bildirmeleri çağrısı yapıyor. Ayrıca, etkilenen bölgelere hayvan naklinin kısıtlanması da gündemde.
Bölgesel veya küresel boyut
Et yiyen kurtçuk, özellikle Orta ve Güney Amerika ile Karayipler'de yaygın. ABD'nin güney eyaletleri, iklim değişikliğiyle birlikte bu tür tropikal hastalıkların görülme sıklığının arttığına tanıklık ediyor. Teksas ve New Mexico, ABD'nin en büyük sığır üreticileri arasında yer aldığından, salgının ekonomik etkisi milyarlarca doları bulabilir. Meksika sınırındaki bölgelerde karantina, sınır ötesi ticareti de etkileyebilir. USDA, Meksika ve Orta Amerika ülkeleriyle koordineli çalışarak parazitin kuzeye yayılmasını önlemeye çalışıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de et yiyen kurtçuk vakasına rastlanmamakla birlikte, iklim değişikliğinin bu tür parazitlerin yayılma alanını genişletmesi, Türkiye'yi de potansiyel risk altına sokuyor. Hayvan ithalatı ve turizm yoluyla hastalığın taşınma ihtimali, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın sınır kontrollerini sıkılaştırmasını gerektiriyor. Ayrıca, ABD ve Meksika arasındaki ticari kısıtlamalar, küresel et fiyatlarını artırabilir; Türkiye de et ithalatçısı olduğu için dolaylı yoldan etkilenebilir. Türkiye'nin hayvan sağlığı konusunda uluslararası iş birliği ve erken uyarı sistemlerini güçlendirmesi stratejik bir öncelik olarak görülüyor.