ABD Temsilciler Meclisi'nde sert muhafazakar kanat, Salı günü yapılan oylamada Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası (NDAA) ile birlikte ele alınması planlanan SAVEA Amerika Yasası'nı da içeren bir usul kuralını 198'e karşı 224 oyla reddetti. Bu gelişme, Meclis Başkanı Mike Johnson (R-La.) için ciddi bir darbe oldu; Johnson, yoğun bir hafta olarak planladığı gündemde bu yasaları geçirmeyi hedefliyordu.
Usul Kuralı ve Muhafazakar Muhalefet
Usul kuralı, Meclis'te yasa tasarılarının görüşülmesi için bir ön şarttır. Reddedilmesi, hem NDAA hem de SAVEA Amerika Yasası'nın bu hafta içinde oylanmasını imkansız hale getirdi. Muhafazakar milletvekilleri, özellikle SAVEA Yasası'nın yeterince sert olmadığını savunarak kuralı bloke etti. SAVEA Amerika Yasası (Save America's Vital and Essential Act), Başkan Joe Biden'ın göçmenlik politikalarını sıkılaştırmayı ve sınır güvenliğini artırmayı amaçlıyor. Ancak muhafazakarlar, yasanın içerdiği bazı hükümlerin yumuşak olduğunu ve göçmen akışını durdurmak için yeterli olmadığını düşünüyor.
Red oylaması, Meclis'teki Cumhuriyetçi çoğunluğun içindeki derin bölünmeleri bir kez daha gün yüzüne çıkardı. Johnson, partisinin azınlık bir grubu tarafından engellenirken, Demokratların desteğini almayı da başaramadı. Bu durum, Johnson'ın liderliğini ve gündemini ilerletme kabiliyetini sorgulatıyor.
Ulusal Savunma Yasası ve Siyasi Etkileri
Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası (NDAA), ABD ordusunun bütçesini ve politikalarını belirleyen kritik bir yasadır. Genellikle iki partili destekle geçen NDAA, bu kez muhafazakarların SAVEA Yasası'nı da içeren pakete itirazı nedeniyle rehin kaldı. Johnson, NDAA'nın geçmesi için SAVEA'yı bir pazarlık kozu olarak kullanmıştı; ancak muhafazakarlar bu taktiği reddetti.
Uzmanlar, bu durumun Johnson için ciddi bir siyasi kriz yaratabileceğini belirtiyor. Eğer NDAA zamanında geçmezse, ordu bütçesi ve operasyonları etkilenebilir. Ayrıca, bu oylama, Kasım 2024 başkanlık seçimleri öncesinde Cumhuriyetçi Parti içindeki aşırı sağ ile ılımlılar arasındaki gerilimi de artırıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'nin iç siyasetindeki bu tıkanma, Türkiye'yi doğrudan etkilemese de, küresel savunma dengeleri ve ABD'nin dış politika öncelikleri açısından dolaylı sonuçlar doğurabilir. NDAA'nın gecikmesi, ABD'nin müttefiklerine yönelik savunma taahhütlerini (örneğin NATO) aksatma potansiyeli taşır. Ayrıca, ABD'nin iç siyasi krizleri, uluslararası alanda istikrarsızlık algısını güçlendirir. Türkiye, ABD ile ilişkilerinde bu tür iç siyasi gelişmeleri dikkatle izlemek zorundadır; zira ABD'nin karar alma sürecindeki belirsizlikler, F-16 satışı gibi ikili konuları da etkileyebilir.
