ABD Temsilciler Meclisi, Salı günü yapılan oylamada yaz saati uygulamasını kalıcı hale getiren yasa tasarısını kabul etti. 'Zamandan tasarruf' amacıyla her yıl saatlerin ileri veya geri alınması uygulamasına son vermeyi öngören düzenleme, Beyaz Saray'ın da desteğini alıyor. Tasarının yasalaşması halinde Amerikalılar, Kasım 2023'ten itibaren saatleri geri almayacak.
Gelişmenin arka planı
Temsilciler Meclisi'nde 3'e karşı 0 oyla kabul edilen tasarı, Senato'da da onaylanması halinde Başkan Joe Biden'ın imzasına sunulacak. Tasarının savunucuları, kalıcı yaz saatinin ekonomik aktiviteleri canlandıracağını, enerji tasarrufu sağlayacağını ve trafik kazalarını azaltacağını öne sürüyor. Beyaz Saray Sözcüsü Jen Psaki, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, 'Bu değişiklik, Amerikalıların akşam saatlerinde daha fazla gün ışığından yararlanmasını sağlayacak ve sağlık ile refahı artıracak' dedi.
Ancak uzmanlar, kalıcı yaz saati uygulamasının özellikle kış aylarında sabah saatlerinde karanlığa neden olabileceği uyarısında bulunuyor. Özellikle kuzey eyaletlerinde okula giden çocukların sabah karanlığında yollarda olmak zorunda kalacağı belirtiliyor. Amerikan Uyku Tıbbı Akademisi (AASM), kalıcı standart saatin fizyolojik açıdan daha uygun olduğunu savunuyor.
Bölgesel ve küresel boyut
ABD, 1918'den bu yana yaz saati uygulamasını çeşitli şekillerde sürdürüyor. 2005 yılında yapılan bir değişiklikle yaz saati süresi uzatılmıştı. Ancak son yıllarda bu uygulamanın kaldırılması yönünde kamuoyunda artan bir talep var. Kaliforniya, Florida ve Washington gibi birçok eyalet, kalıcı yaz saati için federal onay bekliyor. Dünya genelinde ise ABD'nin bu kararı, uluslararası saat farklarını ve küresel piyasa işlem saatlerini etkileyebilir. Avrupa Birliği de 2018'de yaz saati uygulamasını kaldırmayı planlamış ancak pandemi nedeniyle süreç askıya alınmıştı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, 2016 yılında kalıcı yaz saati uygulamasına geçmiş ve bu karar tartışmalara yol açmıştı. ABD'deki benzer bir adım, küresel bir trendin parçası olarak değerlendirilebilir. Ancak Türkiye'nin coğrafi konumu ve saat dilimi farklılıkları, bu uygulamanın sosyal ve ekonomik etkilerini ABD'ye kıyasla farklı kılıyor. Özellikle kış aylarında doğu illerinde günün erken saatlerinde aydınlanma sorunu yaşanırken, batı illerinde bu durum daha az hissediliyor. ABD kararı, uluslararası ticaret ve ulaşım saatlerinde olası düzenlemeleri gündeme getirebilir. Türkiye'nin bu alandaki politikasını, bölgesel ve küresel gelişmeler ışığında yeniden değerlendirmesi faydalı olacaktır.
