ABD Senatosu, Cumartesi günü erken saatlerde federal hükümetin 11 Aralık'a kadar finansmanını sağlayan geçici bir harcama tasarısını kabul etti. Bu karar, başkanlık seçimlerinden haftalar önce hükümetin kapanmasını önleyerek Washington'u büyük bir krizden kurtardı. Tasarı, Temsilciler Meclisi'nden geçmesinin ardından Başkan'ın imzasına sunulacak. Geçici bütçe, federal kurumların faaliyetlerini sürdürmesini sağlarken, seçim öncesi siyasi çalkantıların yaşandığı bir dönemde iki partinin de uzlaşma arayışında olduğunu gösteriyor.
Geçici Bütçenin Arka Planı
Senato'daki oylama, Parti liderlerinin son dakika anlaşmasıyla gerçekleşti. Demokratlar ve Cumhuriyetçiler, hükümetin kapanmasını önlemek için 2026 mali yılı bütçesinin tamamlanmasını beklemek yerine kısa vadeli bir çözüm üzerinde mutabık kaldı. Tasarı, mevcut harcama seviyelerini korurken, afet yardımı ve diğer acil fonlar için ek kaynaklar içeriyor. Ancak, sınır güvenliği ve göçmenlik politikaları gibi tartışmalı konularda herhangi bir düzenleme yapılmadı.
Bu gelişme, Kongre'nin bütçe sürecindeki tıkanıklığı bir kez daha gözler önüne serdi. Son yıllarda federal hükümetin kapanması, milyonlarca çalışanın ücretsiz izne çıkarılmasına ve kamu hizmetlerinin aksamasına yol açmıştı. Seçim atmosferinin gergin olduğu bir dönemde, her iki partinin de seçmenlerin tepkisini çekmek istememesi, bu kez uzlaşmayı kolaylaştırdı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD federal hükümetinin kapanması, yalnızca iç siyaseti değil, küresel piyasaları ve uluslararası ilişkileri de etkileyebilecek bir potansiyele sahiptir. Doların istikrarı, borçlanma maliyetleri ve ABD'nin uluslararası taahhütleri bu süreçten doğrudan etkilenebilir. Ayrıca, ABD'nin müttefikleri, özellikle NATO ülkeleri, Washington'un siyasi istikrarını yakından izliyor. Seçim öncesi bu tür bir krizin aşılması, uluslararası toplumda ABD'nin yönetim kapasitesine duyulan güveni bir ölçüde tazeledi.
Geçici bütçe, 11 Aralık'a kadar süre tanıyor. Bu süre zarfında Kongre'nin kalıcı bir bütçe üzerinde anlaşması bekleniyor. Ancak, seçim sonrası oluşacak yeni siyasi denklem, bütçe müzakerelerinin seyrini de belirleyecek. Uzmanlar, kapsamlı bir bütçe anlaşmasının zorlu geçeceğini ve yıl sonuna kadar yeni bir geçici çözümün gündeme gelebileceğini öngörüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'de hükümetin kapanmaması, küresel ekonomi ve uluslararası istikrar açısından olumlu bir gelişme olarak değerlendirilebilir. Türkiye, ABD ile ekonomik ve stratejik ilişkilerini sürdürürken, Washington'daki siyasi belirsizliklerin en aza indirilmesi, iki ülke arasındaki ticaret ve savunma iş birliklerinin kesintiye uğramaması açısından önem taşıyor. Ayrıca, ABD'nin iç siyasi istikrarı, NATO müttefiki olarak Türkiye'nin de güvenlik ortamını doğrudan etkiliyor. Seçim öncesi yaşanacak olası bir kapanma, küresel piyasalarda dalgalanmalara yol açabilir ve bu durum gelişmekte olan ülkelerin ekonomilerini olumsuz etkileyebilirdi. Bu nedenle, alınan geçici önlem, Türkiye'nin de dahil olduğu uluslararası sistemin öngörülebilirliğini artırıcı bir adım olarak görülmelidir.