ABD, NATO müttefiklerini, iletişim ağlarındaki Huawei ekipmanlarını savunma bütçeleri aracılığıyla değiştirmeye çağırdı. Bu çağrı, 2025 yılında neredeyse tüm NATO üyelerinin temel savunma ihtiyaçlarına yönelik harcamalarını Gayri Safi Yurtiçi Hasıla'nın (GDP) yüzde 3,5'ine çıkarma kararı aldığı bir dönemde geldi. Washington yönetimi, Çin merkezli teknoloji devi Huawei'nin ekipmanlarının casusluk riski taşıdığı gerekçesiyle müttefiklerini bu tehdide karşı harekete geçmeye teşvik ediyor.
Huawei ekipmanlarına yönelik güvenlik endişeleri
ABD, uzun süredir Huawei'nin 5G altyapı ekipmanlarının Çin hükümeti tarafından casusluk amacıyla kullanılabileceği uyarısında bulunuyor. Pentagon'un üst düzey yetkilileri, bu ekipmanların NATO ülkelerinin kritik iletişim ağlarında yer almasının ittifak güvenliği açısından kabul edilemez olduğunu vurguluyor. ABD Savunma Bakanlığı, müttefiklerin savunma harcamalarını artırma taahhütlerini, bu tür güvenlik açıklarını kapatmak için bir fırsat olarak görüyor.
2025'te alınan karar, NATO üyelerinin savunma bütçelerini GDP'nin yüzde 3,5'ine çıkarmasını öngörüyor. Bu artış, mevcut yüzde 2 hedefinin önemli ölçüde üzerinde. Yeni fonların bir kısmının, iletişim altyapısının güvenliğini sağlamak ve potansiyel olarak güvenilmeyen tedarikçilerden kaynaklanan riskleri azaltmak için kullanılması planlanıyor. NATO yetkilileri, üye ülkelerin bu kaynakları kendi altyapılarını güçlendirmek için kullanabileceklerini belirtiyor.
Bölgesel ve küresel yansımalar
ABD'nin bu çağrısı, sadece askeri ittifakın iç dinamiklerini değil, aynı zamanda küresel teknoloji tedarik zincirlerini de etkileme potansiyeli taşıyor. Huawei, birçok Avrupa ülkesinde 5G ağlarının önemli bir tedarikçisi konumunda. Almanya, Fransa ve İtalya gibi ülkeler, hem ABD'nin baskısı hem de Çin'le olan ekonomik ilişkileri arasında denge kurmaya çalışıyor. Bazı NATO üyeleri, Huawei ekipmanlarını değiştirmenin yüksek maliyetine dikkat çekiyor.
Uzmanlar, bu adımın NATO'nun teknolojik bağımsızlığını artırma çabalarının bir parçası olduğunu belirtiyor. Aynı zamanda, Çin'in küresel teknoloji alanındaki etkisini sınırlamaya yönelik daha geniş ABD politikalarının bir yansıması. Çin hükümeti ise Huawei'ye yönelik suçlamaları reddediyor ve bu tür iddiaların siyasi motivasyonlu olduğunu savunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, bir NATO üyesi olarak bu çağrıdan doğrudan etkilenecek ülkeler arasında. Ankara, savunma harcamalarını GDP'nin yüzde 2'sinin üzerinde tutuyor, ancak yeni yüzde 3,5 hedefi henüz resmi olarak taahhüt edilmiş değil. Türkiye'nin Huawei ile olan ilişkisi, 5G altyapısı konusunda henüz net bir karar alınmamış olmasıyla dikkat çekiyor. ABD'nin bu çağrısı, Türkiye'nin teknoloji tedarikinde Batı'ya yönelmesini teşvik edebilir. Ancak Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi alımı nedeniyle ABD ile yaşadığı gerginlik, bu tür bir teknoloji değişiminin siyasi boyutunu karmaşık hale getiriyor. Türkiye'nin bu süreçte kendi çıkarlarını koruyarak bir denge politikası izlemesi bekleniyor.
