ABD Kongresi'nde bütçe sürecine ilişkin kritik bir açıklama geldi. İki üst düzey Cumhuriyetçi senatör, Salı günü yaptıkları değerlendirmede, üçüncü bir uzlaşma (reconciliation) bütçe yasasının bu yasama döneminde kabul edilme ihtimalinin düşük olduğunu belirtti. Senato Ödenek Komitesi Başkanı Susan Collins ve Senato Çoğunluk Lideri Mitch McConnell, özellikle savunma harcamalarının bu yasa yoluyla finanse edilmesine güvenilmemesi gerektiği konusunda uyarıda bulundu.
Gelişmenin Arka Planı
Collins ve McConnell, Salı sabahı Hava Kuvvetleri'nin gelecek yılki bütçesiyle ilgili düzenlenen bir oturumda konuştu. Collins, 'Üçüncü bir uzlaşma yasasının geçeceğini varsaymak güvenli değil' ifadelerini kullandı. McConnell de bu görüşü destekleyerek, 'Savunma fonlaması için bu mekanizmaya bel bağlamamalıyız' dedi. Uzlaşma yasaları, ABD Kongresi'nde basit çoğunlukla geçebilen, fillibuster engeline takılmayan özel bütçe düzenlemeleri. Genellikle sağlık, vergi ve harcama gibi konularda kullanılıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD'nin savunma bütçesi, küresel güvenlik dengeleri açısından kritik öneme sahip. Üçüncü bir uzlaşma yasasının geçmemesi, özellikle Asya-Pasifik ve Avrupa'daki askeri varlığın finansmanında aksamalara yol açabilir. Collins ve McConnell'in açıklamaları, Kongre'nin bütçe sürecinde yaşadığı tıkanıklığın bir yansıması. Önümüzdeki aylarda hükümetin kapanmasını önlemek için geçici bütçe kararları veya başka düzenlemeler gündeme gelebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'nin savunma harcamalarındaki belirsizlik, Türkiye'nin güvenlik politikalarını dolaylı olarak etkileyebilir. Özellikle F-35 programı ve NATO'nun caydırıcılık kapasitesi, ABD bütçe kararlarına bağlı. Uzlaşma yasasının çıkmaması, Türkiye'nin savunma sanayii alanındaki dışa bağımlılığını azaltma çabalarını hızlandırabilir. Ayrıca, ABD'nin Doğu Akdeniz'deki askeri varlığının finansmanı konusunda yaşanacak aksamalar, bölgesel dengeleri etkileyebilir. Türkiye'nin bu süreçte kendi savunma kabiliyetlerini güçlendirmesi stratejik önem taşıyor.
