ABD'de 2022 ara seçimleri öncesinde tamamlanan yeniden seçim bölgesi düzenlemesi (redistricting) süreci, Temsilciler Meclisi'nde Cumhuriyetçilere sayısal bir avantaj sağlasa da, partinin Kongre'nin alt kanadını kaybetme riski hâlâ ciddi boyutlarda. Demokratlar ise Senato'da zorlu bir mücadele veriyor, ancak son aylarda şanslarının arttığı gözleniyor.
Gerrymandering ve Yargı Müdahalesi
On yılda bir yapılan nüfus sayımının ardından eyaletler, seçim bölgelerini yeniden çizerken, bu süreçte partiler genellikle kendi lehlerine sınırlar çizmeye çalışır. Buna "gerrymandering" adı veriliyor. Bu döngüde, Cumhuriyetçilerin kontrolündeki eyaletlerde, özellikle Teksas, Florida, Georgia ve Ohio gibi büyük eyaletlerde, partinin avantajına olacak şekilde bölgeler yeniden düzenlendi. Ancak, bazı eyaletlerde yargı müdahalesi bu planları bozdu. Örneğin, Ohio Yüksek Mahkemesi Cumhuriyetçilerin çizdiği haritayı anayasaya aykırı bularak reddetti ve yeni bir harita çizilmesini emretti. Benzer şekilde, Kuzey Carolina'da eyalet mahkemesi, Cumhuriyetçilerin aşırı partizan haritasını iptal ederek bağımsız bir uzmanın çizdiği haritayı geçici olarak onayladı. Bu kararlar, Demokratların Meclis'teki kayıplarını sınırlamada kritik rol oynadı.
Analistlere göre, gerrymandering savaşı sonucunda Cumhuriyetçiler net olarak 5-10 sandalye avantajı elde etti. Ancak bu avantaj, partinin Meclis çoğunluğunu güvence altına almak için yeterli değil. Çünkü seçmen eğilimleri, Başkan Joe Biden'ın düşük onay oranları, enflasyon ve kürtaj hakkı gibi konular, seçim sonucunu etkileyecek diğer faktörler arasında.
Senato Yarışı: Demokratların Yokuşu
Senato'da ise dengeler farklı. Mevcut 50-50 eşitlikte, Başkan Yardımcısı Kamala Harris'in oyu Demokratlara çoğunluk sağlıyor. Ancak, Demokratların savunması gereken 14 sandalye var ve bunlardan birkaçı (Georgia, Nevada, Arizona gibi) oldukça kırılgan. Buna karşılık, Cumhuriyetçiler sadece 21 sandalyeyi savunuyor. Son aylarda, özellikle Yüksek Mahkeme'nin kürtaj hakkını kaldıran kararı sonrası Demokratların seçmen harekete geçirme kabiliyeti arttı. Ayrıca, Pennsylvania, Wisconsin ve Ohio gibi eyaletlerde Demokrat adayların anketlerde yükselişi, partinin Senato'da en azından mevcut durumu koruma ihtimalini güçlendirdi. Uzmanlar, Demokratların Senato'da 50-51 sandalye arasında bir sonuç alabileceğini, ancak çoğunluğu kazanmalarının zor olduğunu belirtiyor.
Seçimlere iki hafta kala, her iki parti de son kozlarını oynuyor. Cumhuriyetçiler, Biden yönetiminin ekonomik performansını ve Afganistan'dan çekilme gibi dış politika başarısızlıklarını eleştirirken, Demokratlar kürtaj hakkı, demokrasinin korunması ve Trump sonrası normale dönüş mesajlarını öne çıkarıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD Kongre seçimlerinin sonucu, Türkiye-ABD ilişkilerini dolaylı da olsa etkileyebilir. Cumhuriyetçilerin Meclis'te çoğunluğu alması halinde, Biden yönetiminin Türkiye'ye yönelik insan hakları ve hukuk devleti odaklı eleştirileri artabilir; ancak savunma sanayii işbirliği (F-16 satışı gibi) konusunda Kongre onayı daha zorlaşabilir. Demokratların Senato'da güçlü kalması, Biden'ın dış politika gündemini (NATO, Doğu Akdeniz) daha rahat yürütmesini sağlayabilir. Küresel ölçekte ise, Kongre'deki güç dengesi, ABD'nin iklim değişikliği ve ticaret politikalarını şekillendirerek Türkiye'yi de dolaylı olarak etkileyebilir.
