ABD Federal Motor Taşımacılığı Güvenlik İdaresi (FMCSA), Kaliforniya'yı 'sorunlu eyalet' olarak nitelendirerek eyaletteki 110 tır sürücü kursunun faaliyetlerini durdurdu. Federal yetkililer, kapatılan okulların, İngilizce yeterlilik sınavını geçemeyen 5 binden fazla sürücüyle bağlantılı olduğunu belirtti. Karar, Trump yönetiminin eyalet yönetimlerine yönelik federal baskı politikasının bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Gelişmenin Arka Planı
FMCSA tarafından yapılan açıklamaya göre, kapatılan sürücü kursları, federal güvenlik standartlarını ihlal etmekle suçlanıyor. Özellikle İngilizce dil yeterliliği konusunda ciddi eksiklikler tespit edildi. Federal düzenlemelere göre, ticari araç sürücülerinin trafik işaretlerini okuyabilecek ve güvenlik talimatlarını anlayabilecek düzeyde İngilizce bilmesi gerekiyor. Ancak bu okullardan mezun olan binlerce sürücünün, temel İngilizce sınavlarını dahi geçemediği ortaya çıktı. Yetkililer, bu durumun hem trafik güvenliği hem de ulusal güvenlik açısından risk oluşturduğunu vurguluyor.
Kaliforniya, uzun süredir federal hükümetle çeşitli konularda karşı karşıya geliyor. Trump yönetimi, eyaletin göçmen politikaları, çevre düzenlemeleri ve eyalet içi ticari kuralları nedeniyle Kaliforniya'yı hedef alıyor. Bu son hamle, federal hükümetin eyalet üzerindeki denetimini artırma çabasının bir yansıması olarak görülüyor. Kapatılan okulların çoğunun, göçmen topluluklara hizmet verdiği ve burada eğitim alan sürücülerin büyük bölümünün İngilizceyi ikinci dil olarak konuştuğu biliniyor.
Federal yetkililer, kapatma kararının ardından bu okullarda eğitim gören veya mezun olan sürücülerin lisanslarının da gözden geçirileceğini açıkladı. İnceleme sürecinde, İngilizce yeterlilik testini geçemeyen sürücülerin ticari ehliyetlerinin iptal edilebileceği belirtiliyor. Bu durum, özellikle Kaliforniya'da lojistik sektöründe çalışan binlerce kişiyi doğrudan etkileyebilir.
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD'de ticari taşımacılık sektörü, ülke ekonomisinin can damarı konumunda. Karayolu taşımacılığı, ülke içindeki mal hareketinin yaklaşık %70'ini oluşturuyor. Kaliforniya ise ABD'nin en büyük ekonomisine sahip eyaleti olarak, limanları ve dağıtım merkezleriyle küresel tedarik zincirinde kritik bir role sahip. Bu nedenle, sürücü kurslarının kapatılması ve mevcut sürücülerin lisanslarının iptal edilmesi, eyaletteki lojistik kapasitesini olumsuz etkileyebilir.
Uzmanlar, kararın arkasında yalnızca güvenlik kaygılarının değil, aynı zamanda siyasi hesapların da olabileceğini belirtiyor. Trump yönetimi, 2024 seçimlerine giden süreçte göçmen karşıtı söylemini sertleştirirken, Kaliforniya gibi Demokrat Parti'nin kalesi olan eyaletlere yönelik federal müdahaleleri artırıyor. Bu tür hamleler, başkanın tabanını konsolide etme amacı taşıyor.
Öte yandan, federal hükümetin İngilizce yeterlilik şartını sıkılaştırması, ülke genelinde göçmen işçileri hedef alan daha geniş bir politikanın parçası olarak yorumlanıyor. Benzer denetimlerin diğer eyaletlerde de yapılabileceği konuşuluyor. Bu durum, ABD'deki göçmen toplulukları arasında endişeye yol açmış durumda.
Uluslararası taşımacılık firmaları için ise tablo daha karmaşık. ABD'de faaliyet gösteren yabancı lojistik şirketleri, sürücü bulmakta zorlanabilir ve bu da tedarik maliyetlerini artırabilir. Küresel tedarik zincirinde yaşanabilecek aksamalar, dünya ticaretini de dolaylı olarak etkileyebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'deki bu gelişme, doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de küresel lojistik ve ticaret açısından dolaylı etkileri olabilir. Türkiye, ABD ile önemli bir ticaret hacmine sahip ve karşılıklı yatırımlar bulunuyor. Kaliforniya limanlarındaki olası yavaşlamalar, Türkiye'den ABD'ye yapılan ihracatın teslim sürelerini uzatabilir ve maliyetleri artırabilir. Ayrıca, ABD'deki sürücü kıtlığı, Türk lojistik firmaları için yeni iş fırsatları yaratabilir; ancak İngilizce yeterlilik şartı, Türk sürücüler için de bir engel teşkil edebilir. Türkiye'nin, ABD pazarındaki gelişmeleri yakından takip ederek lojistik stratejilerini buna göre uyarlaması faydalı olacaktır.
