ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), Irak hükümetine 800 milyon dolar değerinde Bell 412 tipi çok amaçlı helikopter satışını resmi olarak onayladı. ABD Dışişleri Bakanlığı'nın onayının ardından Savunma Güvenlik İşbirliği Ajansı (DSCA) tarafından duyurulan anlaşma, Irak güvenlik güçlerinin hava kabiliyetlerini önemli ölçüde artırmayı hedefliyor. Satış paketi, helikopterlerin yanı sıra eğitim, yedek parça ve teknik destek hizmetlerini de içeriyor. Bu gelişme, ABD'nin Irak'taki askeri varlığını azaltma sürecinde Irak ordusunu güçlendirme stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Gelişmenin Arka Planı
Pentagon tarafından yapılan açıklamaya göre, Irak'ın satın alacağı Bell 412 helikopterleri, ülkenin terörle mücadele operasyonlarında ve sınır güvenliğinde kullanılacak. Helikopterler, Irak ordusuna ve Irak Özel Operasyonlar Kuvvetleri'ne (ISOF) tahsis edilecek. Anlaşma kapsamında Irak'a teslim edilecek helikopterlerin, 2025 yılından itibaren kademeli olarak teslim edilmesi planlanıyor.
Bell 412, hem askeri hem de sivil alanda test edilmiş, yüksek irtifa ve sıcak iklim performansıyla bilinen çift motorlu bir helikopterdir. Irak, bu helikopterleri özellikle dağlık bölgelerde ve zorlu hava koşullarında kullanmayı planlıyor. Anlaşmayla birlikte Irak hava gücünün, mevcut Rus yapımı Mi-17 helikopterlerinin yanında Batı teknolojisine geçişi de desteklenmiş olacak.
ABD Savunma Güvenlik İşbirliği Ajansı, anlaşmanın Irak güvenlik güçlerinin modernizasyonuna ve ülkedeki istikrarın sağlanmasına katkı sağlayacağını belirtti. Ayrıca, bu satışın ABD'nin Irak'taki güvenlik işbirliği taahhüdünün bir yansıması olduğu vurgulandı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu askeri satış, ABD'nin Irak'taki askeri varlığını azaltma sürecine denk geliyor. ABD, 2021'de Irak'taki savaş misyonunun sona erdiğini ilan etmiş ve askerlerini çekmeye başlamıştı. Ancak, IŞİD'e karşı mücadele kapsamında eğitim ve danışmanlık rolü devam ediyor. Bu kapsamda, Irak ordusunun kendi güvenliğini sağlayabilmesi için hava gücünün güçlendirilmesi kritik önem taşıyor.
Bölgesel düzeyde ise, Irak'ın bu savunma yatırımı, İran ve diğer bölgesel aktörlerle dengeleri etkileyebilir. Özellikle, ABD yapımı askeri teçhizatın Irak'a girişi, İran'ın Irak üzerindeki nüfuzunu dengeleme amacı taşıdığı şeklinde yorumlanabilir. Rusya'nın Ukrayna'ya müdahalesi sonrası Rus yapımı silah ihracatında yaşanan tıkanıklıklar, ABD savunma sanayisinin bölgedeki pazar payını artırmasına da zemin hazırlamıştır.
Küresel silah ticareti bağlamında, bu satış ABD savunma sanayisinin Ortadoğu'daki önemli bir müşterisi olan Irak'la ilişkilerini güçlendiriyor. Irak'ın 2014'ten bu yana devam eden IŞİD'le mücadelesinde ağır kayıplar veren ordusu, hava gücü eksikliğini en büyük zafiyet olarak yaşamıştı. Bu anlaşmayla birlikte, Irak'ın helikopter filosu Biden yönetimi tarafından onaylanan son savunma satışlarından biri olarak öne çıkıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'nin Irak'a helikopter satışı, Türkiye'nin Irak'ın kuzeyinde yürüttüğü sınır ötesi operasyonlar açısından önemli bir gelişme. Türkiye, PKK'nın Irak'taki varlığına karşı düzenlediği operasyonlarda, Irak ordusunun hava gücünün güçlenmesi iki ülke arasındaki güvenlik işbirliği açısından yeni fırsatlar ve riskler doğurabilir. Öte yandan, Türkiye ile ABD arasında yaşanan F-35 krizi ve diğer savunma anlaşmazlıkları, Ankara'nın bölgedeki hareket alanını yakından ilgilendirmektedir. Bu gelişme, ABD'nin Ortadoğu'daki askeri varlığını sürdürürken, müttefiklerinin kuvvet yapısını nasıl dönüştürdüğüne dair önemli bir örnek teşkil ediyor.
