ABD'de 2024 ara seçimleri kapsamında önemli iki eyalet olan Tennessee ve Hawaii'de bu hafta ön seçimler yapılıyor. Tennessee'de Cumhuriyetçiler, Demokratların eyaletteki tek Temsilciler Meclisi koltuğunu kazanma şansını ortadan kaldırmak için seçim bölgelerini yeniden çizdi. Bu hamle, Kasım ayındaki genel seçimlerde Cumhuriyetçilerin Tennessee'deki tüm kongre üyeliklerini kazanmasına yol açabilir. Hawaii'de ise hem Demokrat hem Cumhuriyetçi partilerin ön seçimleri, eyaletin iki kongre bölgesi ve valilik yarışı için adayları belirleyecek.
Cumhuriyetçilerin Tennessee'deki süpürme planı
Tennessee'deki 5. Kongre Bölgesi, Nashville merkezli olup uzun yıllardır Demokratların kalesi olarak biliniyor. Ancak eyalet yasama organındaki Cumhuriyetçi çoğunluk, 2022'deki nüfus sayımı sonrası bölgeyi yeniden çizerek Nashville'in bazı kısımlarını diğer bölgelere dağıttı ve bölgeyi kırsal ve banliyö bölgeleriyle birleştirdi. Bu değişiklik, bölgenin siyasi yapısını Cumhuriyetçiler lehine çevirdi ve mevcut Demokrat Temsilci Jim Cooper'ın yeniden seçilme şansını neredeyse imkânsız hale getirdi. Cooper, 2022'de yeniden seçilmemeye karar verdi; böylece bu yılki ön seçimlerde Demokrat adayların Cumhuriyetçi adaylarla rekabet etme şansı oldukça düşük görülüyor. Ön seçimlerde Cumhuriyetçi adaylar arasında eski Beyaz Saray yetkilisi ve iş insanı Andy Ogles, eski Nashville belediye başkanı ve eski kongre üyesi Bob Clement'in kızı olan ve eski bir eyalet senatörü olan Heidi Campbell gibi isimler yarışıyor. Demokratlar ise Nashville bölgesinde eski belediye çalışanı ve aktivist Justin Jones ile eski savcı ve sivil haklar avukatı Odessa Kelly arasında bir seçim yapacak. Cumhuriyetçi adayların ön seçimi kazanması durumunda, genel seçimde Demokrat adayı yenmesi bekleniyor; böylece Tennessee'deki 9 kongre üyeliğinin tamamı Cumhuriyetçi olacak.
Hawaii'de ön seçimlerin önemi
Hawaii'de ise ön seçimler, eyaletin genellikle Demokratların ağırlıkta olduğu siyasi yapısında belirleyici olacak. Hawaii'nin 1. Kongre Bölgesi'nde (Honolulu) mevcut Demokrat Temsilci Ed Case, yeniden seçilmek için yarışıyor; ancak ilerici kanattan eski eyalet senatörü Jill Tokuda ve diğer adaylarla rekabet ediyor. 2. Kongre Bölgesi'nde ise mevcut Temsilci Kai Kahele, valilik yarışına katılmak için Temsilciler Meclisi'nden ayrıldı; bu bölgede Demokrat adaylar arasında eski eyalet temsilcisi Kaniela Ing, eski başsavcı Clare Connors ve diğerleri yarışıyor. Cumhuriyetçi Parti'de ise adaylar daha az biliniyor; ancak ön seçimlerde belirlenen isimler genel seçimde Demokrat adaylarla yarışacak. Ayrıca Hawaii'de valilik ön seçimleri de büyük ilgi görüyor. Mevcut Demokrat Vali David Ige, dönem sınırı nedeniyle aday olamıyor; bu nedenle Demokrat adaylar arasında eski First Lady ve eski eyalet senatörü Vicki Cayetano, eski Honolulu belediye başkanı Kirk Caldwell ve eski Kırsal İşler Bakanı Josh Green gibi isimler yarışıyor. Cumhuriyetçilerde ise eski Honolulu Belediye Meclisi üyesi Andria Tupola ve diğer adaylar öne çıkıyor. Hawaii'deki ön seçimler, Demokrat Parti'nin içindeki ilerici ve ılımlı kanat arasındaki mücadeleyi de gözler önüne serecek.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu ön seçimler, ABD'nin iç siyasetindeki gelişmeler olarak görünse de, sonuçları küresel ölçekte yankı bulabilir. Tennessee ve Hawaii'deki seçimler, Kongre'deki parti dengesini etkileyebilir; bu da Türkiye-ABD ilişkilerini dolaylı olarak etkileyebilir. Özellikle Temsilciler Meclisi'ndeki güç dengesi, Türkiye'ye yönelik yaptırımlar, askeri iş birliği ve NATO politikaları gibi konularda belirleyici olabilir. Ancak şu an için doğrudan bir Türkiye bağlantısı bulunmamaktadır. Bu nedenle, Türkiye'nin bu gelişmeleri yakından izlemesi; özellikle Kongre'deki yeni üyelerin Türkiye karşıtı tutumlar geliştirme olasılığına karşı hazırlıklı olması önemlidir. Ayrıca, seçim sonuçlarının ABD'nin Orta Doğu ve Doğu Akdeniz politikalarına etkisi, Türkiye'nin güvenlik çıkarları açısından takip edilmelidir.